ന്യൂഡൽഹി: ജന്തർ മന്തറിൽ നടത്താനിരിക്കുന്ന സിജെപി പ്രതിഷേധത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ ഡൽഹിയിലെ മെട്രോ, റെയിൽവേ സർവീസുകൾക്ക് ഏർപ്പെടുത്തിയ നിയന്ത്രണങ്ങൾ പുനഃപരിശോധിക്കണമെന്ന് സുപ്രീം കോടതി. സുരക്ഷാ ക്രമീകരണങ്ങളുടെ പേരിൽ പൊതുഗതാഗതം പൂർണമായി തടസ്സപ്പെടുത്തരുതെന്നും മെട്രോ, റെയിൽവേ സർവീസുകൾ ആവശ്യമായ നിയന്ത്രണങ്ങളോടെ തുടരാൻ കഴിയുമെന്ന് ഉറപ്പാക്കണമെന്നും ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്ത് അധ്യക്ഷനായ ബെഞ്ച് നിർദേശിച്ചു.
സർവീസുകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് സ്വീകരിക്കുന്ന തീരുമാനങ്ങൾ പൊതുജനങ്ങളെ മുൻകൂട്ടി അറിയിക്കണം. അപ്രതീക്ഷിത നിയന്ത്രണങ്ങൾ മൂലം സാധാരണ യാത്രക്കാർ ബുദ്ധിമുട്ടിലാകുന്ന സാഹചര്യം ഒഴിവാക്കണമെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
നിയന്ത്രണങ്ങൾ പുനഃപരിശോധിക്കണം
ഒക്ടോബർ 8, 9 തീയതികളിൽ ബന്ധപ്പെട്ട അധികാരികൾ പുറപ്പെടുവിച്ച കത്തുകൾ സുപ്രീം കോടതി ഉത്തരവിൽ പരാമർശിച്ചു. ഡൽഹി പോലീസിലെ ഗതാഗത വിഭാഗം ജോയിന്റ് കമ്മീഷണറുടെ ഓഫീസ് ഡിഎംആർസി മാനേജിംഗ് ഡയറക്ടർക്ക് അയച്ച കത്തും സോണൽ റെയിൽവേകൾക്ക് ലഭിച്ച നിർദേശങ്ങളുമാണ് കോടതി പരിഗണിച്ചത്.
ജന്തർ മന്തറിലെ പ്രതിഷേധം കണക്കിലെടുത്ത് ന്യൂഡൽഹി, ഹസ്രത്ത് നിസാമുദ്ദീൻ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളിലേക്കുള്ള മെട്രോ സർവീസുകൾക്കും മെയിൽ, എക്സ്പ്രസ് ട്രെയിനുകൾക്കും നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്താനായിരുന്നു നിർദേശം.
ഒക്ടോബർ 9 മുതൽ പ്രാബല്യത്തിൽ വന്ന ഉത്തരവുകൾ ആനുപാതികമാണോയെന്നും പൂർണമായും സർവീസുകൾ നിർത്തിവയ്ക്കേണ്ട സാഹചര്യമുണ്ടോയെന്നും കോടതി പരിശോധിച്ചു. നിയന്ത്രണങ്ങൾ പുനഃപരിശോധിക്കുമെന്ന് സോളിസിറ്റർ ജനറൽ തുഷാർ മേത്ത കോടതിയെ അറിയിച്ചു.
പൊതുനിരോധനവും നിയന്ത്രണവും രണ്ടാണ്
ക്രമസമാധാനം ഉറപ്പാക്കാൻ നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്തുന്നതും പൊതുഗതാഗതം പൂർണമായി അടച്ചുപൂട്ടുന്നതും തമ്മിൽ വ്യത്യാസമുണ്ടെന്ന് കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. സുരക്ഷാ സാഹചര്യം പരിഗണിച്ച് ആവശ്യമായ നടപടികൾ സ്വീകരിക്കാമെങ്കിലും അവ പൊതുജനങ്ങളുടെ സഞ്ചാരസ്വാതന്ത്ര്യത്തെയും ദൈനംദിന ജീവിതത്തെയും അനാവശ്യമായി ബാധിക്കരുത്.
ചില മണിക്കൂറുകൾ സർവീസുകൾ നിർത്തിവയ്ക്കുന്നത് സാഹചര്യങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് ആനുപാതികമായ നടപടിയാകാമെന്ന് തുഷാർ മേത്ത വാദിച്ചു. എന്നാൽ നിയന്ത്രണങ്ങളുടെ ദൈർഘ്യവും സമയവും പ്രധാനമാണെന്ന് ജസ്റ്റിസ് ജോയ്മല്യ ബാഗ്ചി നിരീക്ഷിച്ചു. പുലർച്ചെ രണ്ടുമുതൽ നാലുവരെ മാത്രം സർവീസ് അനുവദിച്ച് ശേഷിക്കുന്ന സമയം മുഴുവൻ അടച്ചിടുന്നത് പ്രായോഗികമായി നിരോധനത്തിന് തുല്യമാകാമെന്നും അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
യാത്രക്കാർക്ക് മുൻകൂർ അറിയിപ്പ്
മെട്രോ, റെയിൽവേ സർവീസുകളിലോ യാത്രാമാർഗങ്ങളിലോ നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്തുന്നുണ്ടെങ്കിൽ അതുസംബന്ധിച്ച വിവരങ്ങൾ വ്യാപകമായി പ്രചരിപ്പിക്കണമെന്ന് കോടതി നിർദേശിച്ചു.
സ്റ്റേഷനുകളിൽ എത്തിയശേഷം സർവീസുകൾ തടസ്സപ്പെട്ടതായി അറിയുന്നത് യാത്രക്കാരെ വലിയ ബുദ്ധിമുട്ടിലാക്കുമെന്ന് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്ത് പറഞ്ഞു. യാത്ര സുരക്ഷിതമായി സാധ്യമല്ലാത്ത സാഹചര്യമുണ്ടെങ്കിൽ പോലും യാത്രക്കാർക്ക് മുൻകൂട്ടി അറിയിപ്പ് നൽകണം. ഇതിലൂടെ ബദൽ യാത്രാസംവിധാനങ്ങൾ ഒരുക്കാൻ അവർക്ക് അവസരം ലഭിക്കുമെന്നും കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു.
മെട്രോയുടെ ആവൃത്തി കുറയ്ക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെടുന്നതിനൊപ്പം സ്റ്റേഷനുകൾ അടച്ചിടണമെന്ന് നിർദേശിച്ച നോട്ടീസുകളിലെ വൈരുധ്യവും ജസ്റ്റിസ് ജോയ്മല്യ ബാഗ്ചി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. സർവീസുകളുടെ എണ്ണം കുറയ്ക്കുന്നതും സ്റ്റേഷനുകൾ പൂർണമായി അടച്ചിടുന്നതും വ്യത്യസ്ത നടപടികളാണെന്നും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി.
പ്രതിഷേധത്തിന് ബദൽ വേദി പരിഗണിക്കണം
ജന്തർ മന്തറിന്റെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ പ്രത്യേകതകൾ പ്രതിഷേധക്കാരുടെയും പൊതുജനങ്ങളുടെയും സുരക്ഷയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രശ്നങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നുണ്ടെന്ന് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് നിരീക്ഷിച്ചു. സമാധാനപരമായി പ്രതിഷേധിക്കുന്നവർക്ക് ആവശ്യമായ സൗകര്യങ്ങളുള്ള മറ്റൊരു തുറസ്സായ സ്ഥലം അനുവദിക്കുന്ന കാര്യം പരിഗണിക്കണമെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
പ്രതിഷേധത്തിനിടെ ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങളുണ്ടാകുന്നവർക്കും കുട്ടികൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ളവർക്ക് അടിയന്തര സഹായം ആവശ്യമായി വരുന്ന സാഹചര്യങ്ങളിലും ചികിത്സയും മറ്റ് സേവനങ്ങളും എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമാകുന്ന വേദി പ്രധാനമാണെന്നും കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
ജന്തർ മന്തറിന് പകരം രാംലീല മൈതാനം അനുവദിക്കാമായിരുന്നുവെന്ന് മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ കപിൽ സിബൽ വാദിച്ചു. ജന്തർ മന്തറിന് പുറമേ അനുയോജ്യമായ മറ്റൊരു സ്ഥലം കണ്ടെത്തുന്ന കാര്യം ബന്ധപ്പെട്ട അധികാരികൾ പരിഗണിക്കുമെന്ന് സോളിസിറ്റർ ജനറൽ അറിയിച്ചു.
പ്രതിഷേധ സംഘാടകർക്ക് ആവശ്യമായ അനുമതികളും സൗകര്യങ്ങളും സംബന്ധിച്ച് യോഗ്യമായ അധികാരികൾ ഉചിതമായ തീരുമാനമെടുക്കണമെന്ന് കോടതി നിർദേശിച്ചു. ആവശ്യമെങ്കിൽ അടിയന്തര ഹർജിയിലൂടെ കോടതിയെ സമീപിക്കാനും സംഘാടകർക്ക് സ്വാതന്ത്ര്യമുണ്ടെന്ന് ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി.
തിരഞ്ഞെടുപ്പ് റാലികളെയും മുൻ പ്രതിഷേധങ്ങളെയും കുറിച്ച് വാദം
ഡൽഹിയിൽ വലിയ ജനപങ്കാളിത്തമുള്ള തിരഞ്ഞെടുപ്പ് റാലികൾ നടക്കുമ്പോൾ സമാനമായ നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്താറുണ്ടോയെന്ന് മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ എൻ. ഹരിഹരൻ ചോദിച്ചു. പ്രതിഷേധങ്ങളെ മാത്രം ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള നിയന്ത്രണങ്ങൾ പൊതുജനങ്ങളുടെ അവകാശങ്ങളെ ബാധിക്കരുതെന്നായിരുന്നു വാദം.
അതേസമയം, മുൻ പ്രതിഷേധങ്ങളുടെ അനുഭവങ്ങൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയ സോളിസിറ്റർ ജനറൽ തുഷാർ മേത്ത, ഒരു ദിവസത്തെ പ്രതിഷേധത്തിന് അനുമതി തേടിയശേഷം അത് 17 ദിവസത്തോളം നീണ്ട സംഭവമുണ്ടായിരുന്നുവെന്ന് പറഞ്ഞു. നിബന്ധനകൾ ലംഘിച്ചതായും പാർലമെന്റിന് സമീപമുള്ള നിയന്ത്രിത മേഖലയിലേക്ക് മാർച്ച് നടത്താൻ ശ്രമിച്ചതായും അദ്ദേഹം ആരോപിച്ചു.
പൊതുസുരക്ഷയും പ്രതിഷേധാവകാശവും തമ്മിൽ സന്തുലിതാവസ്ഥ ഉറപ്പാക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയാണ് വാദത്തിനിടെ ഉയർന്നത്.
പൗരന്മാരുടെ അവകാശങ്ങൾക്കും പ്രാധാന്യം
കർഷക സമരം ഉൾപ്പെടെയുള്ള മുൻകാല സംഭവങ്ങൾ പരാമർശിച്ച ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്ത്, ഒരു പ്രതിഷേധത്തിനും പൊതുസ്ഥലം അനിശ്ചിതകാലത്തേക്ക് കൈവശപ്പെടുത്താൻ കഴിയില്ലെന്ന് നിരീക്ഷിച്ചു. ട്രേഡ് യൂണിയനുകൾക്കും വിദ്യാർഥികൾക്കും വ്യാപാരികൾക്കും മറ്റ് പൗരന്മാർക്കും പൊതുവഴികൾ ഉപയോഗിക്കാനുള്ള അവകാശമുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
അതേസമയം, പ്രതിഷേധം തടയുന്നതിനുള്ള സുരക്ഷാ നടപടികൾ സാധാരണ ജനങ്ങളുടെ സഞ്ചാരത്തെ പൂർണമായി തടസ്സപ്പെടുത്തുന്ന തരത്തിലാകരുത്. സ്ത്രീകൾ, കുട്ടികൾ, വയോധികർ, രോഗികൾ എന്നിവർക്ക് യാത്ര ചെയ്യേണ്ടതുണ്ടെന്ന കാര്യവും അധികാരികൾ പരിഗണിക്കണമെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
‘ഒരു ഈച്ചയെ കൊല്ലാൻ ചുറ്റിക ഉപയോഗിക്കരുത്’
സുരക്ഷാ ക്രമീകരണങ്ങൾ ആവശ്യമായതാണെങ്കിലും സാഹചര്യം ആവശ്യപ്പെടുന്നതിലധികം കടുത്ത നടപടികൾ സ്വീകരിക്കരുതെന്ന നിലപാടാണ് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് മുന്നോട്ടുവച്ചത്. ക്രമസമാധാനം നിലനിർത്താൻ ആവശ്യമായ പരിധിയിൽ മാത്രം നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്തണമെന്നായിരുന്നു കോടതിയുടെ നിരീക്ഷണം.
സർക്കാർ സ്വത്തുക്കൾ സംരക്ഷിക്കേണ്ടതിന്റെ പ്രാധാന്യം അംഗീകരിച്ച കോടതി, അതുപോലെതന്നെ പൊതുജനങ്ങളുടെ യാത്രാസൗകര്യവും അവകാശങ്ങളും സംരക്ഷിക്കപ്പെടണമെന്നും ഓർമിപ്പിച്ചു.
57 മെട്രോ സ്റ്റേഷനുകളുടെ കാര്യവും ചർച്ചയായി
ഡൽഹിയിലെ 57 മെട്രോ സ്റ്റേഷനുകളുടെ പ്രവേശന-പുറത്തിറക്കൽ കവാടങ്ങൾ അടയ്ക്കുന്നതും നിരവധി ട്രെയിനുകൾ റദ്ദാക്കുന്നതും സംബന്ധിച്ച ആശങ്കകളും വാദത്തിനിടെ ഉയർന്നു. ന്യൂഡൽഹി, ഹസ്രത്ത് നിസാമുദ്ദീൻ സ്റ്റേഷനുകളിലേക്ക് എത്തേണ്ട ചില ട്രെയിനുകൾ അവയുടെ പുറപ്പെടൽ സ്റ്റേഷനുകളിൽനിന്നുതന്നെ റദ്ദാക്കിയതായി കോടതിയെ അറിയിച്ചതായും റിപ്പോർട്ടുണ്ട്.
കേരളത്തിൽനിന്ന് ഡൽഹിയിലേക്ക് വരുന്ന ട്രെയിനുകളെയും ഇത്തരം നിയന്ത്രണങ്ങൾ ബാധിക്കുമോയെന്ന് കപിൽ സിബൽ ചോദിച്ചു.
ബാരിക്കേഡുകൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള സുരക്ഷാ ക്രമീകരണങ്ങൾ പുനഃപരിശോധിക്കണമെന്നും ബദൽ യാത്രാമാർഗങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ ഓൺലൈനിലൂടെ ലഭ്യമാക്കണമെന്നും കോടതി നിർദേശിച്ചു.
മൊത്തത്തിൽ, പ്രതിഷേധത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ ക്രമസമാധാനം ഉറപ്പാക്കുന്നതിനൊപ്പം പൊതുഗതാഗതം പരമാവധി തടസ്സമില്ലാതെ തുടരണമെന്നും നിയന്ത്രണങ്ങൾ ആനുപാതികമായിരിക്കണമെന്നും സുപ്രീം കോടതി വ്യക്തമാക്കി. മെട്രോ, റെയിൽവേ സർവീസുകൾ, സ്റ്റേഷൻ നിയന്ത്രണങ്ങൾ, ബാരിക്കേഡുകൾ എന്നിവ സംബന്ധിച്ച തീരുമാനങ്ങൾ അടിയന്തരമായി പുനഃപരിശോധിക്കണമെന്നാണ് കോടതിയുടെ നിർദേശം.
