വിദേശ സംഭാവനകളിൽ ക്രമക്കേടുണ്ടെന്ന് ആരോപിച്ച് ഗാന്ധി കുടുംബവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സർക്കാരിതര സംഘടനകളായ രാജീവ് ഗാന്ധി ഫൗണ്ടേഷന്റെയും (ആർജിഎഫ്) രാജീവ് ഗാന്ധി ചാരിറ്റബിൾ ട്രസ്റ്റിന്റെയും (ആർജിസിടി) ഫോറിൻ കോൺട്രിബ്യൂഷൻ റെഗുലേഷൻ ആക്ട് (എഫ്സിആർഎ) ലൈസൻസ് കേന്ദ്രം റദ്ദാക്കി.
ആർജിഎഫിലെയും ആർജിസിടിയിലെയും ക്രമക്കേടുകളെക്കുറിച്ചുള്ള അന്വേഷണം കേന്ദ്ര അന്വേഷണ ഏജൻസിയായ സിബിഐക്ക് കൈമാറാൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്ന് വൃത്തങ്ങൾ അറിയിച്ചു. മുൻ കോൺഗ്രസ് അധ്യക്ഷ സോണിയ ഗാന്ധി ആർജിഎഫ് അധ്യക്ഷൻ, മുൻ പ്രധാനമന്ത്രി മൻമോഹൻ സിംഗ്, കോൺഗ്രസ് എംപി രാഹുൽ ഗാന്ധി, കോൺഗ്രസ് ജനറൽ സെക്രട്ടറി പ്രിയങ്ക ഗാന്ധി വാദ്ര, മുൻ കേന്ദ്രമന്ത്രി പി ചിദംബരം എന്നിവർ അംഗങ്ങളാണ്.
സോണിയ ഗാന്ധി ആർജിസിടിയുടെ തലവനും, രാഹുൽ ഗാന്ധിയും മുൻ രാജ്യസഭാ എംപി ഡോ. അശോക് എസ്. ഗാംഗുലിയും അംഗങ്ങളാണ്. ഗാന്ധി കുടുംബം നടത്തുന്ന എൻജിഒകളിലെ ക്രമക്കേടുകൾ അന്വേഷിക്കാൻ 2020 ൽ ആഭ്യന്തര മന്ത്രാലയം രൂപീകരിച്ച ഇന്റർ മിനിസ്റ്റീരിയൽ കമ്മിറ്റി നടത്തിയ അന്വേഷണത്തിന് ശേഷമാണ് നടപടി.
ആദായനികുതി റിട്ടേൺ സമർപ്പിക്കുമ്പോൾ രേഖകളിലെ കൃത്രിമം, ഫണ്ട് ദുരുപയോഗം, ചൈന ഉൾപ്പെടെയുള്ള വിദേശ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് പണം സ്വീകരിക്കുമ്പോൾ കള്ളപ്പണം വെളുപ്പിക്കൽ തുടങ്ങിയ കുറ്റങ്ങളാണ് അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥർ ഉന്നയിച്ചത്.
രാജ്യത്തെ അധഃസ്ഥിതരായ ജനങ്ങളുടെ, പ്രത്യേകിച്ച് ഗ്രാമീണ ദരിദ്രരുടെ വികസന ആവശ്യങ്ങൾ പരിഹരിക്കുന്നതിനാണ് 2002-ൽ RGCT സ്ഥാപിതമായത്. രാജീവ് ഗാന്ധി മഹിളാ വികാസ് പരിയോജന (RGMVP), ഇന്ദിരാഗാന്ധി ഐ ഹോസ്പിറ്റൽ ആൻഡ് റിസർച്ച് സെന്റർ (IGEHRC) എന്നീ രണ്ട് വികസന സംരംഭങ്ങളിലൂടെ, രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വികസിത സംസ്ഥാനങ്ങളിലൊന്നായ ഉത്തർപ്രദേശിലെയും ഹരിയാനയിലെയും ദരിദ്ര പ്രദേശങ്ങളിൽ ഇത് നിലവിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു.
ആർജിഎഫും ആർജിസിടിയും പ്രവർത്തിക്കുന്നത് ന്യൂഡൽഹിയിലെ പാർലമെന്റ് സമുച്ചയത്തിന് സമീപമുള്ള രാജേന്ദ്ര പ്രസാദ് റോഡിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ജവഹർ ഭവൻ — ഒരേ കെട്ടിടത്തിൽ നിന്നാണ്. ഇന്ദിരാഗാന്ധി മെമ്മോറിയൽ ട്രസ്റ്റാണ് അന്വേഷണത്തിന് കീഴിലായ മറ്റൊരു സംഘടന. എന്നാൽ, മൂന്നാമതൊരു സംഘടനയ്ക്കെതിരെ ഇതുവരെ ഒരു നടപടിയും ഉണ്ടായിട്ടില്ല.
അന്വേഷണ സംഘത്തിൽ ഇഡിക്ക് പുറമെ ആഭ്യന്തര, ധനകാര്യ മന്ത്രാലയങ്ങളിലെയും സെൻട്രൽ ബ്യൂറോ ഓഫ് ഇൻവെസ്റ്റിഗേഷനിലെയും (സിബിഐ) ഉദ്യോഗസ്ഥർ ഉൾപ്പെടുന്നു, കൂടാതെ ഗാന്ധി കുടുംബവും മറ്റ് കോൺഗ്രസ് നേതാക്കളും നടത്തുന്ന ഈ ട്രസ്റ്റുകൾ വരുമാനം രേഖപ്പെടുത്തുമ്പോൾ എന്തെങ്കിലും രേഖകളിൽ കൃത്രിമം കാണിച്ചിട്ടുണ്ടോ എന്ന് അന്വേഷിക്കാൻ ചുമതലപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. നികുതി റിട്ടേണുകൾ അല്ലെങ്കിൽ വിദേശ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് സ്വീകരിച്ച ദുരുപയോഗം ചെയ്തതും വെളുപ്പിച്ചതുമായ പണം.
2020 ൽ ലഡാക്കിൽ ചൈനയുടെ പീപ്പിൾസ് ലിബറേഷൻ ആർമിയുമായി (പിഎൽഎ) ഇന്ത്യൻ സൈന്യം ഏറ്റുമുട്ടിയപ്പോൾ, ഭരണകക്ഷിയായ ബിജെപി പ്രസിഡന്റ് ജെപി നദ്ദ 2005 നും 2009 നും ഇടയിൽ ആർജിഎഫിന് പഠനങ്ങൾ നടത്തുന്നതിന് ഫണ്ട് നൽകിയെന്ന് ആരോപിച്ചിരുന്നു. പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ ദുരിതാശ്വാസ നിധിയിൽ നിന്നുള്ള പണം ആർജിഎഫിലേക്ക് വകമാറ്റി, ഒളിവിൽപ്പോയ വ്യവസായി മെഹുൽ ചോക്സിയിൽ നിന്നും പണം സ്വീകരിച്ചതായും നദ്ദ ആരോപിച്ചിരുന്നു.
ഇന്ത്യയും ചൈനയും തമ്മിലുള്ള സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാറിനായി (എഫ്ടിഎ) ലോബിയിംഗ് നടത്തിയതിന് ആർജിഎഫിന് ലഭിച്ച ഫണ്ട് കൈക്കൂലിയാണോ എന്ന ചോദ്യവും ബിജെപി ഉന്നയിച്ചിരുന്നു. RGF-ന്റെ വെബ്സൈറ്റിൽ ലഭ്യമായ 2005-06-ലെ വാർഷിക റിപ്പോർട്ട് അനുസരിച്ച്, പീപ്പിൾസ് റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് ചൈനയുടെ എംബസി അതിന്റെ ദാതാക്കളിൽ ഒരാളായി “പങ്കാളി സംഘടനകൾക്കും ദാതാക്കൾക്കും” കീഴിൽ പട്ടികപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
