വിജയദശമി ദിനത്തില് അക്ഷരലോകത്തേക്ക് പിച്ചവെച്ച് കുരുന്നുകള്. ഗുരുവിൻ്റെ മടിയിലിരുന്ന് തളികയിലെ അരിയിൽ ചൂണ്ടുവിരൽ കൊണ്ട് കുരുന്നുകൾ ആദ്യാക്ഷരം കുറിക്കുന്ന ദിവസമാണ്. വിവിധ ക്ഷേത്രങ്ങളിലായി നിരവധി കുട്ടികളാണ് ഞായറാഴ്ച വിദ്യാരംഭം കുറിച്ചത്. ആരാധനാലയങ്ങൾക്ക് പുറമേ വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളിലും മാധ്യമ സ്ഥാപനങ്ങളിലും സാംസ്കാരിക സ്ഥാപനങ്ങളിലുമെല്ലാം വിദ്യാരംഭ ചടങ്ങുകൾ ഒരുക്കി.
സാംസ്കാരിക സംഘടനകളുടെയും ചില പള്ളികളുടേയും നേതൃത്വത്തിലും വിദ്യാരംഭ ചടങ്ങുകൾ നടക്കുന്നുണ്ട്. ക്ഷേത്രങ്ങളിലും സ്ഥാപനങ്ങളിലും വീടുകളിലുമെല്ലാം വിദ്യാരംഭ ചടങ്ങുകൾ നടക്കുന്ന ദിവസം. വാദ്യ- നൃത്ത സംഗീത കലകൾക്ക് തുടക്കം കുറിക്കുന്നതും വിജയദശമി ദിനത്തിലാണ്.
വിജയദശമി അഥവാ ദസറ
വിജയദശമി സംസ്കൃത പദമാണ്. സാധാരണയായി ദസറ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ദസറ അല്ലെങ്കിൽ ദശൈൻ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ഇത് എല്ലാ വർഷവും ദുർഗാപൂജയുടെയും നവരാത്രിയുടെയും അവസാനത്തിൽ ആഘോഷിക്കുന്ന ഒരു പ്രധാന ഹിന്ദു ഉത്സവമാണ്. ഹിന്ദു ചാന്ദ്രസൗര കലണ്ടറിലെ ഏഴാമത്തെ അശ്വിൻ മാസത്തിലെ പത്താം ദിവസമാണ് ആചരിക്കുന്നത്.
ദസറ ഉത്സവകാലത്തെ പ്രകടന കലാ പാരമ്പര്യം യുനെസ്കോ (യുണൈറ്റഡ് നേഷൻസ് എജ്യുക്കേഷണൽ, സയൻ്റിഫിക് ആൻഡ് കൾച്ചറൽ ഓർഗനൈസേഷൻ) 2008ൽ “മാനവികതയുടെ അദൃശ്യമായ സാംസ്കാരിക പൈതൃക”ങ്ങളിലൊന്നായി ആലേഖനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. വടക്കേ ഇന്ത്യയിലുടനീളം ദസറയ്ക്ക് വ്യത്യസ്ത പശ്ചാത്തലങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള പ്രേക്ഷകരെ ആകർഷിക്കുന്ന സദ്ഗുണങ്ങളും ദുഷ്പ്രവൃത്തികളും നിറഞ്ഞ കഥയുടെ ഉത്സവവും നാടകീയമായ നിർമ്മാണവും സംഘടിപ്പിക്കുന്നത്.
ഇന്ത്യയുടെ തെക്ക്, കിഴക്ക്, വടക്കു- കിഴക്കൻ, ചില വടക്കൻ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ, വിജയദശമി ദുർഗ്ഗാ പൂജയുടെ അവസാനത്തെ അടയാളപ്പെടുത്തുന്നു. ധർമ്മം പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നതിനും സംരക്ഷിക്കുന്നതിനുമായി മഹിഷാസുരന് എതിരെ ദുർഗ്ഗാദേവി നേടിയ വിജയത്തെ അനുസ്മരിച്ചുകൊണ്ട്.
വടക്കൻ, മധ്യ, പടിഞ്ഞാറൻ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ ഇത് രാംലീലയുടെ അന്ത്യം കുറിക്കുകയും രാവണൻ്റെ മേൽ രാമദേവൻ നേടിയ വിജയത്തെ അനുസ്മരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ലക്ഷ്മി, സരസ്വതി, ഗണേശൻ, കാർത്തികേയ എന്നിവരുടെ കളിമൺ പ്രതിമകൾ സംഗീതത്തിൻ്റെയും കീർത്തനങ്ങളുടെയും അകമ്പടിയോടെ വഹിച്ചുകൊണ്ട് നദിയിലോ സമുദ്രത്തിലോ നിമഞ്ജന ഘോഷയാത്രകളും ഉൾപ്പെടുന്നു.
