അമേരിക്കയും ഇറാനും രണ്ടാഴ്‌ചത്തെ വെടിനിർത്തലിന് സമ്മതിക്കുകയും ശാശ്വത സമാധാനത്തിനായി പ്രത്യാശ പ്രകടിപ്പിക്കുകയും ചെയ്‌തതിന് ശേഷം, ഇരുരാജ്യങ്ങൾക്കുമിടയിൽ മധ്യസ്ഥത വഹിക്കാനുള്ള ബഹുമതി പാകിസ്ഥാൻ ഏറ്റെടുത്തു.
എന്നിരുന്നാലും, പാകിസ്ഥാൻ ചൈനയോട് വളരെയധികം കടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നുവെന്ന് ഫൗണ്ടേഷൻ ഫോർ ഡിഫൻസ് ഓഫ് ഡെമോക്രസീസിൻ്റെ എക്‌സിക്യൂട്ടീവ് ഡയറക്ടറും മുൻ യുഎസ് ട്രഷറി തീവ്രവാദ വിരുദ്ധ വിശകലന വിദഗ്‌ദനുമായ ജോനാഥൻ ഷാൻസർ പറഞ്ഞു.
പാകിസ്ഥാൻ അമേരിക്കയുമായി ഇടപഴകിയാണോ അതോ ചൈനയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം പ്രവർത്തിക്കുകയാണോ എന്ന് കണ്ടറിയേണ്ടതുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു.
“നമ്മൾ പാകിസ്ഥാനെ നോക്കുമ്പോൾ, ഇത് ചൈനയോട് വളരെയധികം കടപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഒരു രാജ്യമാണെന്ന് നമ്മൾ മനസിലാക്കേണ്ടതുണ്ട്. ബെൽറ്റ് ആൻഡ് റോഡ് ഇനിഷ്യേറ്റീവ്, കടക്കെണി നയതന്ത്രം എന്നിവയിലൂടെ, ചൈന പാകിസ്ഥാനികളെ അവർക്ക് ആവശ്യമുള്ളിടത്ത് എത്തിക്കുന്നു. ചോദ്യം ഇതാണ്: പാകിസ്ഥാനികൾ അമേരിക്കയുമായി ചേർന്ന് പുതിയ സുഹൃത്തുക്കളെ ഉണ്ടാക്കാനും അവരുടെ സഖ്യങ്ങൾ വിശാലമാക്കാനും ശ്രമിക്കുകയാണോ, അതോ അവർ ചൈനയുടെ കൽപ്പനകൾ നിറവേറ്റുകയാണോ? അവർ അടിസ്ഥാനപരമായി ചൈനീസ് കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ വക്താവാണോ? ഈ ഘട്ടത്തിൽ, അതിനുള്ള ഉത്തരം നമുക്കറിയില്ല,” -അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
ഒരു ചർച്ചാ കേന്ദ്രമെന്ന നിലയിൽ പാകിസ്ഥാൻ്റെ ഉയർച്ച ‘അസാധ്യവും വിചിത്രവും’ വൈറ്റ് ഹൗസുമായി ചർച്ചകളിൽ ഏർപ്പെടാനുള്ള പാകിസ്ഥാൻ്റെ സാധ്യതയെ ‘അസാധ്യവും വിചിത്രവും’ എന്നാണ് ഷാൻസർ വിശേഷിപ്പിച്ചത്.
“ഇതിലെല്ലാം അവരുടെ പങ്ക് വളരെ അസംഭവ്യവും വിചിത്രവുമാണ്. 2026ൽ ഞാൻ കാണാൻ പ്രതീക്ഷിക്കാത്ത ഒരുപാട് കാര്യങ്ങളുണ്ട്; ഇത് ഒരുപക്ഷേ ഏറ്റവും മികച്ചവയിൽ ഒന്നായിരിക്കും. എന്നിട്ടും, എങ്ങനെയോ, പാകിസ്ഥാനികൾ വൈറ്റ് ഹൗസിലേക്ക് നുഴഞ്ഞുകയറി. ഗാസയെ കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചകളിലും ഇറാൻ കരാറിൻ്റെ ഭാഗത്തിലും അവർ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഇത് എങ്ങനെ സംഭവിച്ചു, അവർക്ക് എന്ത് പ്രതിഫലം വേണം എന്നത് ഇതുവരെ വിശദീകരിച്ചിട്ടില്ല,” -അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
വിദേശ ഇടപെടലുകളെ കുറിച്ച് യുഎസ് വൈസ് പ്രസിഡന്റ് ജെഡി വാന്‍സിന് മങ്ങിയ വീക്ഷണമുണ്ടെന്ന് ഷാന്‍സര്‍ പറഞ്ഞു. നിലവിലെ സാഹചര്യത്തില്‍ ചൈനയുടെ പങ്ക് പ്രധാനപ്പെട്ട ചോദ്യങ്ങള്‍ ഉയര്‍ത്തുന്നുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേര്‍ത്തു.
യുഎസ്- ഇറാൻ മധ്യസ്ഥ പ്രക്രിയയിൽ വാൻസിനെ ഇടപെട്ടുവെന്നും ഇറാനെ ഒത്തുതീർപ്പിലേക്ക് കൊണ്ടുവരാൻ ചൈന സഹായിച്ചിരിക്കാം എന്നുമുള്ള റിപ്പോർട്ടുകളോട് പ്രതികരിക്കവേ, ഷാൻസർ പറഞ്ഞു:
“വിദേശ ഇടപെടലിനെ കുറിച്ച് ജെഡി വാന്‍സിന് മങ്ങിയ കാഴ്‌ചപ്പാടാണ് ഉള്ളതെന്ന് ഞങ്ങൾക്കറിയാം, തുടക്കം മുതൽ തന്നെ ഈ യുദ്ധത്തെ കുറിച്ച് അദ്ദേഹം വളരെയധികം ആശങ്കാകുലനായിരുന്നു എന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. നവ- ഒറ്റപ്പെടൽ വാദികൾ എന്ന് വിശാലമായി വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു ഗ്രൂപ്പിലേക്ക് ഞങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തെ കൂട്ടിച്ചേർക്കുന്നു. ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ശക്തികളെ രൂപപ്പെടുത്തുന്നതിന് അമേരിക്ക ബലപ്രയോഗം നടത്തുന്നതിനെ ആഴത്തിൽ സംശയിക്കുന്ന ആളുകൾ. എന്നാൽ ചൈനയുടെ പ്രശ്‌നമാണ് ഏറ്റവും രസകരമായതെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു,” -അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
യുദ്ധം ‘അവസാനിച്ചിട്ടില്ല’
വെടിനിർത്തൽ നിലനിൽക്കുകയും ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് തുറന്നിരിക്കുകയും ചെയ്‌താൽ പോലും സംഘർഷം അവസാനിച്ചിട്ടില്ലെന്ന് ഷാൻസർ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി.
“എല്ലാവരും മനസിലാക്കേണ്ട കാര്യം ഈ യുദ്ധം അവസാനിച്ചിട്ടില്ല എന്നതാണ്. അവർ കടലിടുക്ക് തുറന്നിടാനും പരസ്‌പരം ബോംബാക്രമണം താൽക്കാലികമായി നിർത്താനും സമ്മതിച്ചാലും, ഭരണകൂടത്തെ താഴെയിറക്കാനുള്ള ഒരു രഹസ്യ ശ്രമം ഇപ്പോഴും നടക്കുന്നു.”
“ഇറാനിലെ ജനങ്ങൾ ഇതുവരെ അവരുടെ അഭിപ്രായം പറഞ്ഞിട്ടില്ല. ആ വ്യത്യസ്ത പ്രോക്‌സികളെ കുറിച്ച് തുറന്ന ചോദ്യങ്ങളുണ്ടെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. 2023ൽ ഈ യുദ്ധം ആരംഭിച്ചത് അവരാണ്. ഹമാസ്, ഹിസ്ബുള്ള, ഹൂത്തികൾ. ഈ നീണ്ട സംഘട്ടനത്തിൻ്റെ അവസാനം ചിഹ്‌നം ചെയ്യുന്ന രീതിയിൽ അവരെ ഇതുവരെ കൈകാര്യം ചെയ്‌തിട്ടില്ല,” -അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
ഇറാൻ്റെ പ്രോക്‌സി ശൃംഖലയെ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നതിൽ സാഹചര്യം വീണ്ടും ഇസ്രായേലിൻ്റെ കൈകളിലേക്ക് മാറിയേക്കാമെന്നും യുദ്ധത്തിൻ്റെ പുതിയ ഘട്ടങ്ങൾ ഉയർന്നു വന്നേക്കാമെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു.
ഹോർമുസ് ഗതാഗത ആശങ്കകൾ
ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലൂടെയുള്ള ഗതാഗതം സ്വതന്ത്രമായി ഒഴുകാൻ ഇറാൻ അനുവദിക്കുമോ എന്ന് ഉറപ്പില്ലെന്ന് ഷാൻസർ പറഞ്ഞു.
“ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിൽ സ്വതന്ത്രമായ ഗതാഗതം ഇസ്ലാമിക് റിപ്പബ്ലിക് അനുവദിക്കുന്നുണ്ടോ? അവർ അങ്ങനെ ചെയ്യാൻ തയ്യാറാകുമെന്ന് ഉറപ്പില്ല. ഗതാഗതത്തിന് ആളുകളിൽ നിന്ന് പണം ഈടാക്കാനോ കപ്പലുകളെ ഭീഷണിപ്പെടുത്താനോ അവർ ശ്രമിച്ചാൽ, അത് ഒരു യഥാർത്ഥ പ്രശ്‌നമായി മാറും.” -അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
“രണ്ടാഴ്‌ചത്തെ വെടിനിർത്തൽ സാധ്യമാണ്. ആ സമയത്ത്, കൂടുതൽ സ്ഥിരമായ ഒരു പരിഹാരം കണ്ടെത്തേണ്ടതുണ്ട്. എന്നാൽ പ്രത്യേകിച്ച് ഈ അതിരാവിലെ മണിക്കൂറുകളിലും ദിവസങ്ങളിലും, ഇനിയും ഒരുപാട് തെറ്റുകൾ സംഭവിക്കാം,” -അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. -ഉറവിടം: ANI
