ഈ വർഷം ഇന്ത്യൻ പാസ്പോർട്ടിൻ്റെ ആഗോള ശക്തി ഗണ്യമായി വർദ്ധിച്ചു. ഇൻ്റെർനാഷണൽ എയർ ട്രാൻസ്പോർട്ട് അസോസിയേഷൻ്റെ (IATA) എക്സ്ക്ലൂസീവ് ഡാറ്റയെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഏറ്റവും പുതിയ ഹെൻലി പാസ്പോർട്ട് സൂചിക റിപ്പോർട്ട് അനുസരിച്ച്, ഇന്ത്യ 10 സ്ഥാനങ്ങൾ റാങ്കിംഗ് മെച്ചപ്പെടുത്തി. കഴിഞ്ഞ വർഷത്തെ 85-ാം സ്ഥാനവുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ, ആഗോള പാസ്പോർട്ട് റാങ്കിംഗിൽ ഇന്ത്യ ഇപ്പോൾ 75-ാം സ്ഥാനത്താണ്.
ഈ പുരോഗതി ഇന്ത്യൻ പൗരന്മാർക്ക് അന്താരാഷ്ട്ര യാത്ര കൂടുതൽ എളുപ്പമാക്കി. ഔദ്യോഗിക ഡാറ്റ പ്രകാരം, ഇന്ത്യൻ പാസ്പോർട്ട് ഉടമകൾക്ക് ഇപ്പോൾ മുൻകൂർ വിസയില്ലാതെ ലോകമെമ്പാടുമുള്ള 56 രാജ്യങ്ങളിൽ പ്രവേശിക്കാം. ഈ രാജ്യങ്ങൾ പൂർണമായും വിസ രഹിത പ്രവേശനം അനുവദിക്കുകയോ വിസ ഓൺ അറൈവൽ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുകയോ ചെയ്യുന്നു.
റാങ്കിംഗ് മെച്ചപ്പെടുത്തലും അവസ്ഥയും
ഹെൻലി പാസ്പോർട്ട് സൂചികയുടെ ഏറ്റവും പുതിയ റിപ്പോർട്ട് അനുസരിച്ച്, കഴിഞ്ഞ കുറച്ച് വർഷങ്ങളായി നടത്തിയ നയതന്ത്ര ശ്രമങ്ങളുടെ ഫലമായാണ് ഇന്ത്യയുടെ റാങ്കിംഗിലെ ഉയർച്ച കാണപ്പെടുന്നത്, ഇന്ത്യ 75-ാം സ്ഥാനത്തെത്തിയതോടെ ആഗോളതലത്തിൽ അതിൻ്റെ മൊബിലിറ്റി വിപുലീകരിച്ചു. എന്നിരുന്നാലും, ചരിത്രപരമായ ഡാറ്റ നോക്കുമ്പോൾ, ഇന്ത്യയുടെ ഇതുവരെയുള്ള ഏറ്റവും മികച്ച പ്രകടനം 2006ൽ ആയിരുന്നു, അന്ന് രാജ്യം 71-ാം സ്ഥാനത്തായിരുന്നു.
നിലവിലെ 75-ാം റാങ്കിംഗ് ഇന്ത്യ ക്രമേണ പഴയ സ്ഥാനത്തേക്ക് മടങ്ങുകയാണെന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു. റാങ്കിംഗിലെ ഈ പുരോഗതി അർത്ഥമാക്കുന്നത് 56 രാജ്യങ്ങൾ സന്ദർശിക്കാൻ ഇന്ത്യൻ യാത്രക്കാർക്ക് ഇനി എംബസികൾ സന്ദർശിക്കുകയോ നീണ്ട വിസ നടപടിക്രമങ്ങളിലൂടെ കടന്നുപോകുകയോ ചെയ്യേണ്ടതില്ല എന്നാണ്. ടൂറിസവും ബിസിനസ് യാത്രയും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിന് ഈ സൗകര്യം സഹായകരമാണെന്ന് തെളിയിക്കപ്പെടുന്നു.
വിസ രഹിതവും വിസ ഓൺ അറൈവലുമുള്ള രാജ്യങ്ങൾ
ഇന്ത്യൻ പാസ്പോർട്ട് ഉടമകൾക്ക് ലഭ്യമായ 56 രാജ്യങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ ഏഷ്യ, ആഫ്രിക്ക, കരീബിയൻ, ഓഷ്യാനിയ എന്നിവിടങ്ങളിലെ നിരവധി പ്രധാന രാജ്യങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. തായ്ലൻഡ്, ഇന്തോനേഷ്യ, ശ്രീലങ്ക തുടങ്ങിയ തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ ജനപ്രിയ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങൾ ഇന്ത്യൻ യാത്രക്കാർക്കുള്ള വിസാ നയങ്ങളിൽ ഇളവ് വരുത്തിയിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ, ഭൂട്ടാൻ, നേപ്പാൾ തുടങ്ങിയ അയൽ രാജ്യങ്ങൾ ഇതിനകം തന്നെ ഇന്ത്യക്കാർക്ക് വിസ രഹിത പ്രവേശനം വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.
ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര മേഖലയിലെ മൗറീഷ്യസ്, മാലിദ്വീപ് തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളും ഈ പട്ടികയുടെ ഭാഗമാണ്. ആഫ്രിക്കൻ ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ കെനിയ, ടാൻസാനിയ, സീഷെൽസ് തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങൾ ഇന്ത്യൻ പൗരന്മാർക്ക് വിസ ഓൺ-അറൈവൽ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. കരീബിയനിലെ ബാർബഡോസ്, ജമൈക്ക, ഗ്രനേഡ തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളും ഓഷ്യാനിയ മേഖലയിലെ ഫിജി, കുക്ക് ദ്വീപുകളും ഈ പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
ഹെൻലി പാസ്പോർട്ട് സൂചിക
ലോകത്തിലെ എല്ലാ പാസ്പോർട്ടുകളുടെയും അടിസ്ഥാന റാങ്കിംഗാണ് ഹെൻലി പാസ്പോർട്ട് സൂചിക, മുൻകൂർ വിസയില്ലാതെ അവയുടെ ഉടമകൾക്ക് എത്ര സ്ഥലങ്ങളിലേക്ക് പ്രവേശിക്കാൻ കഴിയുമെന്ന് ഇത് നിർണയിക്കുന്നു. സൂചിക 199 വ്യത്യസ്ത പാസ്പോർട്ടുകളെയും 227 വ്യത്യസ്ത യാത്രാ ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളെയും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. ആഗോള യാത്രാ വിവരങ്ങളുടെ ഏറ്റവും വലുതും കൃത്യവുമായ ഡാറ്റാബേസ് പരിപാലിക്കുന്ന ഇൻ്റെർനാഷണൽ എയർ ട്രാൻസ്പോർട്ട് അസോസിയേഷൻ്റെ (IATA) ഡാറ്റയെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ് ഇതിൻ്റെ റാങ്കിംഗ് സംവിധാനം.
പാസ്പോർട്ട് ഉടമയ്ക്ക് വിസ ആവശ്യമില്ലെങ്കിൽ ഓരോ യാത്രാ ലക്ഷ്യസ്ഥാനത്തിനും 1 എന്ന സ്കോർ നൽകുന്നു. ഇതിൽ വിസ- ഓൺ-അറൈവൽ, വിസിറ്റർ പെർമിറ്റുകൾ അല്ലെങ്കിൽ ഇലക്ട്രോണിക് ട്രാവൽ അതോറിറ്റികൾ (ETA) എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. നേരെമറിച്ച്, യാത്രയ്ക്ക് മുമ്പ് സർക്കാർ അംഗീകാരമോ വിസയോ ആവശ്യമാണെങ്കിൽ 0 എന്ന സ്കോർ നൽകുന്നു.
ചരിത്രപരമായ സന്ദർഭവും താരതമ്യങ്ങളും
ഇന്ത്യയുടെ പാസ്പോർട്ട് റാങ്കിംഗിൽ അസ്ഥിരമായ ചരിത്രമുണ്ട്. 2006ൽ 71-ാം സ്ഥാനത്തെത്തിയ ശേഷം, ഇന്ത്യയുടെ റാങ്കിംഗ് പലതവണ കുറഞ്ഞു. കഴിഞ്ഞ കുറച്ച് വർഷങ്ങളായി, അത് 80നും 87നും ഇടയിൽ താണു. ഈ വർഷത്തെ 75-ാം സ്ഥാനത്തേക്കുള്ള ഉയർച്ച ഗണ്യമായ പുരോഗതിയാണ്. ആഗോളതലത്തിൽ, 190-ലധികം രാജ്യങ്ങളിലേക്ക് വിസയില്ലാതെ യാത്ര ചെയ്യാൻ കഴിയുന്ന പൗരന്മാർക്ക് സിംഗപ്പൂർ, ജപ്പാൻ തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളാണ് പലപ്പോഴും പട്ടികയിൽ മുന്നിൽ.
ഇന്ത്യയുടെ അയൽക്കാരിൽ, പാകിസ്ഥാൻ, ബംഗ്ലാദേശ്, ശ്രീലങ്ക എന്നിവ ഇന്ത്യയേക്കാൾ വളരെ താഴ്ന്ന സ്ഥാനത്താണ്. വിവിധ രാജ്യങ്ങളുമായുള്ള ഉഭയകക്ഷി കരാറുകളും ഇന്ത്യയുടെ വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന അന്താരാഷ്ട്ര സ്വീകാര്യതയുമാണ് ഇന്ത്യയുടെ റാങ്കിംഗ് മെച്ചപ്പെടുത്തലിന് പ്രധാന കാരണം.
അന്താരാഷ്ട്ര യാത്രയും നയതന്ത്ര സ്വാധീനവും
ഒരു രാജ്യത്തിൻ്റെ നയതന്ത്ര ബന്ധങ്ങളുമായും സാമ്പത്തിക സ്ഥിരതയുമായും പാസ്പോർട്ടിൻ്റെ ശക്തി നേരിട്ട് ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഉദ്യോഗസ്ഥർ പറയുന്നത് അനുസരിച്ച്, ഇന്ത്യൻ സർക്കാർ മറ്റ് രാജ്യങ്ങളുമായി വിസ ഇളവ് കരാറുകൾ നിരന്തരം ചർച്ച ചെയ്യുന്നുണ്ട്. സമീപ മാസങ്ങളിൽ, ഇന്ത്യൻ വിനോദ സഞ്ചാരികളെ ആകർഷിക്കുന്നതിനായി നിരവധി രാജ്യങ്ങൾ താൽക്കാലിക വിസ രഹിത പ്രവേശനം പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇത് ടൂറിസം മേഖലയെ ശക്തിപ്പെടുത്തുക മാത്രമല്ല, അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ ഇന്ത്യൻ പൗരന്മാരുടെ വിശ്വാസ്യത വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
ഇന്ത്യയുടെ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയും ആഗോള സ്വാധീനവും വളരുന്നതിനനുസരിച്ച്, പല രാജ്യങ്ങളും ഇന്ത്യൻ യാത്രക്കാർക്കായി അവരുടെ അതിർത്തികൾ ലഘൂകരിക്കുന്നു. ഈ റാങ്കിംഗ് മെച്ചപ്പെടുത്തൽ ഈ ആഗോള മാറ്റത്തിൻ്റെ ഭാഗമാണ്, ഇത് അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ ഇന്ത്യൻ പാസ്പോർട്ടിൻ്റെ സ്വീകാര്യത കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നു.
