ഇറാനിലെ ഖേഷ്ം ദ്വീപ് പശ്ചിമേഷ്യയിലെ ഏറ്റവും സെൻസിറ്റീവ് സൈനിക കേന്ദ്രങ്ങളിൽ ഒന്നായി മാറിയിരിക്കുന്നു. പേർഷ്യൻ ഗൾഫിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ ദ്വീപ് അതിൻ്റെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ സ്ഥാനം കൊണ്ട് മാത്രമല്ല, ഇറാൻ്റെ “മിസൈൽ സിറ്റി” എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ഔദ്യോഗിക റിപ്പോർട്ടുകളും ഉപഗ്രഹ ചിത്രങ്ങളും അനുസരിച്ച്, ദ്വീപിൻ്റെ കുന്നുകൾക്കടിയിൽ ഒരു വലിയ ഭൂഗർഭ ശൃംഖല വികസിപ്പിച്ചെടുത്തിട്ടുണ്ട്. അതിൽ ദീർഘദൂര മിസൈലുകളുടെ ഒരു വലിയ ശേഖരം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
ദ്വീപിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ജല പ്ലാന്റിനെതിരായ ആക്രമണങ്ങളെ കുറിച്ചുള്ള സമീപകാല റിപ്പോർട്ടുകൾ അന്താരാഷ്ട്ര ശ്രദ്ധ ആകർഷിച്ചു. ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ, ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് നേരിട്ട് നിരീക്ഷിക്കുന്ന ഈ ദ്വീപ് ഇറാൻ്റെ പ്രതിരോധ തന്ത്രത്തിൻ്റെ ഒരു പ്രധാന സ്‌തംഭമാണ്.
ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി, ഖേഷ്ം ദ്വീപ് ഇറാനിലെ ഏറ്റവും വലിയ ദ്വീപാണ്. ഏകദേശം 135 കിലോമീറ്റർ നീളമുണ്ട്. ആഗോള ഊർജ്ജ സുരക്ഷക്കുള്ള സുപ്രധാന പാതയായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിൻ്റെ മുഖത്താണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ലോകത്തിലെ അസംസ്കൃത എണ്ണയുടെ ഏകദേശം 20-25% ഈ ഇടുങ്ങിയ കടൽപ്പാതയിലൂടെ ആണ് കടന്നുപോകുന്നത്. ഉയർന്ന പർവതങ്ങളും ആഴമേറിയ ഗുഹകളും ഉൾപ്പെടെയുള്ള ദ്വീപിൻ്റെ പ്രകൃതി സവിശേഷതകൾ ഇതിനെ ഒരു പ്രകൃതിദത്ത കോട്ടയാക്കി മാറ്റുന്നു.
കഴിഞ്ഞ കുറച്ച് പതിറ്റാണ്ടുകളായി ഇറാൻ ഈ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ നേട്ടം ഉപയോഗപ്പെടുത്തി അവിടെ വിപുലമായ സൈനിക അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ നിർമ്മിക്കുന്നു. ഇത് ഏതൊരു ബാഹ്യശക്തിക്കും കാര്യമായ വെല്ലുവിളി ഉയർത്തുന്നു.
ഖേഷ്ം ദ്വീപിലെ കുന്നുകൾക്കുള്ളിൽ ഇറാൻ നൂറുകണക്കിന് മീറ്റർ നീളമുള്ള തുരങ്കങ്ങളും കൂറ്റൻ ബങ്കറുകളും നിർമ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്. പ്രതിരോധ വിദഗ്ധരുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ, “മിസൈൽ ഫാമുകൾ” എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ തുരങ്കങ്ങൾ നൂറുകണക്കിന് ഇടത്തരം, ദീർഘദൂര മിസൈലുകളെ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. ഈ ഭൂഗർഭ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ മിസൈലുകൾക്ക് വ്യോമാക്രമണങ്ങളിൽ നിന്നും ഉപഗ്രഹ നിരീക്ഷണത്തിൽ നിന്നും സംരക്ഷണം നൽകുന്നു.
വളരെ കുറഞ്ഞ സമയത്തിനുള്ളിൽ മിസൈലുകൾ തൊടുക്കാൻ കഴിവുള്ള ഓട്ടോമേറ്റഡ് ലോഞ്ചിംഗ് സിസ്റ്റങ്ങൾ ഈ തുരങ്കങ്ങളിൽ സജ്ജീകരിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നാണ് റിപ്പോർട്ട്. ഇത് ഇറാന് ശത്രു കപ്പലുകൾക്കോ പ്രാദേശിക ലക്ഷ്യങ്ങൾക്കോ നേരെ വേഗത്തിൽ തിരിച്ചടിക്കാനുള്ള കഴിവ് നൽകുന്നു. പേർഷ്യൻ ഗൾഫിൻ്റെ ഭൂരിഭാഗവും ഈ മിസൈലുകൾക്ക് എത്താൻ കഴിയും. ഇത് പ്രദേശത്തെ ഒരു അഭേദ്യമായ പ്രതിരോധ കവചമാക്കി മാറ്റുന്നു.
ഖേഷ്ം ദ്വീപിൻ്റെ സ്ഥാനം ഇറാന് ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിനേക്കാൾ തന്ത്രപരമായ മുൻതൂക്കം നൽകുന്നു. സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ, യുദ്ധമുണ്ടായാൽ, ദ്വീപിലൂടെയുള്ള സമുദ്ര ഗതാഗതം പൂർണമായും നിയന്ത്രിക്കാനോ തടസപ്പെടുത്താനോ ഇറാന് കഴിയും. ദ്വീപിൽ വിന്യസിച്ചിരിക്കുന്ന കപ്പൽ വിരുദ്ധ മിസൈലുകൾക്കും റഡാർ സംവിധാനങ്ങൾക്കും സംശയാസ്പദമായ ഏതൊരു പ്രവർത്തനത്തെയും വേഗത്തിൽ ട്രാക്ക് ചെയ്യാൻ കഴിയും.
ആഗോള എണ്ണ വിതരണത്തിൻ്റെ വലിയൊരു ഭാഗം ഈ വഴിയിലൂടെ കടന്നു പോകുന്നതിനാൽ, ഖേഷ്ം ദ്വീപിലെ ഇറാൻ്റെ സൈനിക സാന്നിധ്യം ആഗോള സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥക്ക് ഒരു പ്രധാന ഘടകമായി തുടരുന്നു. ഇവിടെ നിന്ന് നടത്തുന്ന പ്രവർത്തനങ്ങൾ അന്താരാഷ്ട്ര എണ്ണവിലയെയും സമുദ്ര സുരക്ഷയെയും നേരിട്ട് സ്വാധീനിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്.
കഴിഞ്ഞ ദിവസങ്ങളിൽ, ഖേഷ്ം ദ്വീപിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ജല പ്ലാന്റിന് നേരെയുണ്ടായ ആക്രമണങ്ങളെ കുറിച്ചുള്ള റിപ്പോർട്ടുകൾ ചർച്ചാ വിഷയമായിരുന്നു. വിദഗ്ധരുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ, ഈ ജല പ്ലാന്റ് സിവിലിയൻ ഉപയോഗത്തിന് മാത്രമല്ല, ദ്വീപിൽ വിന്യസിച്ചിരിക്കുന്ന ആയിരക്കണക്കിന് സൈനികരുടെയും സൈനിക ഉപകരണങ്ങളുടെയും പ്രവർത്തനത്തിനും അത്യാവശ്യമാണ്. സൈനിക താവളങ്ങളുടെ സുഗമമായ പ്രവർത്തനത്തിന് തുടർച്ചയായ വെള്ളത്തിൻ്റെയും വൈദ്യുതിയുടെയും വിതരണം അത്യാവശ്യമാണ്.
ഈ സിവിലിയൻ സൗകര്യങ്ങളുടെ മറവിൽ ഇറാൻ തങ്ങളുടെ സൈനിക ലോജിസ്റ്റിക്‌സ് നിലനിർത്തുന്നുവെന്ന് യുഎസ് ഇൻ്റെലിജൻസ് റിപ്പോർട്ടുകൾ പലപ്പോഴും അവകാശപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. സൈബർ ആക്രമണങ്ങളോ ഈ പ്ലാന്റുകൾക്ക് ഉണ്ടാകുന്ന ഭൗതിക നാശനഷ്ടങ്ങളോ ഇറാൻ്റെ സൈനിക പ്രവർത്തന ശേഷിയെ ദുർബലപ്പെടുത്താൻ ഉദ്ദേശിച്ചുള്ളതാണ്. മതിയായ ജലവിതരണമില്ലാതെ, ഭൂഗർഭ മിസൈൽ നഗരത്തിൽ ദീർഘകാലത്തേക്ക് സൈനിക പ്രവർത്തനങ്ങൾ നിലനിർത്തുന്നത് വെല്ലുവിളി നിറഞ്ഞതായി മാറുന്നു.
ഖേഷ്ം ദ്വീപ് പ്രധാനമായും ഇറാൻ്റെ ഇസ്ലാമിക് റെവല്യൂഷണറി ഗാർഡ് കോർപ്സിൻ്റെ (IRGC) നിയന്ത്രണത്തിലാണ്. IRGC നാവികസേനക്ക് ഇവിടെ ശക്തമായ ഒരു താവളമുണ്ട്. അതിവേഗ ആക്രമണ കപ്പലുകൾ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്നു. അസമമായ യുദ്ധത്തിൽ ഈ ബോട്ടുകൾക്ക് കഴിവുണ്ടെന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ കടലിൽ വലിയ കപ്പലുകളെ നേരിടാനുള്ള കഴിവുമുണ്ട്. കൂടാതെ, ദ്വീപിൽ അത്യാധുനിക റഡാർ സംവിധാനങ്ങളും ധാരാളം രഹസ്യാന്വേഷണ, ആക്രമണ ഡ്രോണുകളും സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.
പേർഷ്യൻ ഗൾഫ് മുഴുവൻ നിരീക്ഷിക്കാനും ആവശ്യമെങ്കിൽ കൃത്യമായ ആക്രമണങ്ങൾ നടത്താനും ഈ ഡ്രോണുകൾക്ക് കഴിയും. സമുദ്രോപരിതലത്തിന് വളരെ അടുത്തായി പറക്കുന്ന കപ്പൽ വിരുദ്ധ മിസൈലുകൾ ദ്വീപിൻ്റെ പ്രതിരോധ സംവിധാനത്തെ കൂടുതൽ മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നു.
പ്രാദേശിക സുരക്ഷക്കും അന്താരാഷ്ട്ര നിരീക്ഷണത്തിനുമുള്ള പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ ഖേഷ്ം ദ്വീപിൽ ഇറാൻ്റെ വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന സൈനിക പ്രവർത്തനങ്ങൾ അന്താരാഷ്ട്ര ശക്തികളിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് അമേരിക്കയിലും ഇസ്രായേലിലും ആശങ്ക ഉയർത്തിയിട്ടുണ്ട്. പുതിയ മിസൈൽ വിന്യാസങ്ങളോ നിർമ്മാണങ്ങളോ കണ്ടെത്തുന്നതിനായി ദ്വീപ് ഉപഗ്രഹം വഴി നിരന്തരം നിരീക്ഷിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. പ്രാദേശിക സുരക്ഷയുടെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ, ദ്വീപ് ഇറാനെ പ്രതിരോധത്തിലാക്കുന്നു. കൂടാതെ ഈ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ പൂർണമായും പ്രതിരോധാത്മകമാണെന്നും അതിൻ്റെ പ്രദേശിക പരമാധികാരം സംരക്ഷിക്കാൻ ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ളതാണെന്നും ഇറാൻ വാദിക്കുന്നു.
എന്നിരുന്നാലും, പാശ്ചാത്യ രാജ്യങ്ങൾക്ക്, ഇത് ഒരു പ്രധാന വെല്ലുവിളി ഉയർത്തുന്നു. ഇത് മേഖലയിലെ അധികാര സന്തുലിതാവസ്ഥയെ ബാധിക്കുന്നു. ഭാവിയിൽ, പേർഷ്യൻ ഗൾഫിലെ സമാധാനവും സ്ഥിരതയും പ്രധാനമായും ദ്വീപിലെ സൈനിക പ്രവർത്തനങ്ങളെയും അന്താരാഷ്ട്ര പ്രതികരണങ്ങളെയും ആശ്രയിച്ചിരിക്കും.
