ജിം ലോവൽ അന്തരിച്ചു എന്ന് നാസ ഔദ്യോഗികമായി അറിയിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന് 97 വയസായിരുന്നു. “അപ്പോളോ 13ൻ്റെ കമാൻഡറും നാല് തവണ ബഹിരാകാശ യാത്ര നടത്തിയ പരിചയ സമ്പന്നനുമായ ജിം ലോവലിൻ്റെ വിയോഗത്തിൽ ഞങ്ങൾ ദുഃഖിതരാണ്,” -പ്രമുഖ ബഹിരാകാശ ഏജൻസി പറഞ്ഞു.
“ലോവലിൻ്റെ ജീവിതവും പ്രവർത്തനവും ദശലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകളെ പ്രചോദിപ്പിച്ചു. സമ്മർദ്ദത്തിൻ കീഴിലും അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ധൈര്യം ചന്ദ്രനിലേക്കും അതിന് അപ്പുറത്തേക്കും ഞങ്ങളുടെ പാത രൂപപ്പെടുത്താൻ സഹായിച്ചു, മനുഷ്യൻ ഇന്നും തുടരുന്ന ഒരു യാത്ര.”
ഇല്ലിനോയിസിലെ ലേക്ക് ഫോറസ്റ്റിൽ വെച്ചാണ് ലോവൽ മരിച്ചതെന്ന് നാസയുടെ ആക്ടിംഗ് അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർ ഷോൺ ഡഫിയുടെ പ്രസ്താവനയിൽ പറയുന്നു.
“മനുഷ്യ ബഹിരാകാശ പറക്കലിലെ അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ഐതിഹാസിക നേതൃത്വം എടുത്തു കാണിച്ച അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ അത്ഭുതകരമായ ജീവിതത്തിലും കരിയർ നേട്ടങ്ങളിലും ഞങ്ങൾ വളരെയധികം അഭിമാനിക്കുന്നു. പക്ഷേ, നമുക്കെല്ലാവർക്കും, അദ്ദേഹം അച്ഛനും, മുത്തച്ഛനും, ഞങ്ങളുടെ കുടുംബത്തിൻ്റെ നേതാവുമായിരുന്നു.” -നാസ പങ്കിട്ട പ്രസ്താവനയിൽ അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ കുടുംബം പറഞ്ഞു.
“ഏറ്റവും പ്രധാനമായി അദ്ദേഹം ഞങ്ങളുടെ നായകനായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ അചഞ്ചലമായ ശുഭാപ്തി വിശ്വാസം, നർമ്മബോധം, അസാധ്യമായത് നമുക്ക് ചെയ്യാൻ കഴിയുമെന്ന് അദ്ദേഹം നമ്മിൽ ഓരോരുത്തർക്കും തോന്നിപ്പിച്ച രീതി എന്നിവ നമുക്ക് നഷ്ടമായി. അദ്ദേഹം ശരിക്കും ഒരു പ്രത്യേകതരം വ്യക്തിയായിരുന്നു,” -എന്ന് പ്രസ്താവനയിൽ പറഞ്ഞു.
1968ൽ അപ്പോളോ 8-ൻ്റെ കമാൻഡ് മൊഡ്യൂൾ പൈലറ്റായി, ഫ്രാങ്ക് ബോർമാനും വില്യം ആൻഡേഴ്സിനും ഒപ്പം ചന്ദ്രനിലേക്ക് പറന്ന് അതിനെ പരിക്രമണം ചെയ്ത ആദ്യത്തെ മൂന്ന് ബഹിരാകാശ യാത്രികരിൽ ഒരാളായി അദ്ദേഹം മാറി.
നിരവധി ദൗത്യങ്ങളിൽ പരിചയ സമ്പന്നനായ ലോവൽ അപ്പോളോ 13ൻ്റെ കമാൻഡറായി. ദൗത്യം ആരംഭിച്ച് രണ്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ സർവീസ് മൊഡ്യൂളിലെ ഒരു ഓക്സിജൻ ടാങ്ക് പൊട്ടിത്തെറിച്ചതിനെ തുടർന്ന് അപ്പോളോ 13 വലിയ ദുരന്തത്തിൽ നിന്ന് കഷ്ടിച്ച് രക്ഷപ്പെട്ടു.
ദൗത്യവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സംഭവങ്ങൾ ചിത്രീകരിച്ച റോൺ ഹോവാർഡ് സംവിധാനം ചെയ്ത “അപ്പോളോ 13” എന്ന സിനിമയിൽ ടോം ഹാങ്ക്സാണ് ലവലിനെ അവതരിപ്പിച്ചത്.
1928 മാർച്ച് 25ന് ഒഹായോയിലെ ക്ലീവ്ലാൻഡിൽ ജനിച്ച ലോവൽ, മാഡിസണിലെ വിസ്കോൺസിൻ സർവകലാശാലയിലും യുഎസ് നേവൽ അക്കാദമിയിലും പഠനം നടത്തി. 1962ൽ നാസ അദ്ദേഹത്തെ ഒരു ബഹിരാകാശ സഞ്ചാരിയായി തിരഞ്ഞെടുത്തു.
1965 ജൂണിൽ ജെമിനി -4 വിമാനത്തിൻ്റെ ബാക്കപ്പ് പൈലറ്റായും ആ വർഷം അവസാനം ചരിത്രം സൃഷ്ടിച്ച ജെമിനി -7 ദൗത്യത്തിൻ്റെ പൈലറ്റായും അദ്ദേഹം സേവനം അനുഷ്ഠിച്ചു. രണ്ട് മനുഷ്യനെ വഹിച്ചു കൊണ്ടുള്ള മാനുഷിക ബഹിരാകാശ പേടകങ്ങളുടെ ആദ്യ കൂടിക്കാഴ്ച ആയായിരുന്നു അത്.
ലോവൽ നയിച്ച ജെമിനി -12 ദൗത്യം, പൈലറ്റ് എഡ്വിൻ “ബസ്” ആൽഡ്രിനൊപ്പം 1966 നവംബർ 11ന് ആരംഭിച്ചു. നാല് ദിവസത്തെ ഈ 59 വിപ്ലവ വിമാനം ജെമിനി പ്രോഗ്രാമിനെ വിജയകരമായി അവസാനിപ്പിച്ചു.
1968 ഡിസംബർ അവസാനത്തിൽ അപ്പോളോ 8 -ൻ്റെ ആറ് ദിവസത്തെ യാത്രയിൽ കമാൻഡ് മൊഡ്യൂൾ പൈലറ്റും നാവിഗേറ്ററുമായി ലോവൽ സേവനം അനുഷ്ഠിച്ചു. ഭൂമിയുടെ ഗുരുത്വാകർഷണ സ്വാധീനം ഉപേക്ഷിച്ച് ചന്ദ്രനിൽ എത്തിയ ആദ്യ മനുഷ്യരായി ലോവൽ, ബോർമാൻ, ആൻഡേഴ്സ് എന്നിവർ മാറി. ക്രൂ ഇറങ്ങാതെ പത്ത് തവണ ചന്ദ്രനെ ചുറ്റുകയും ചെയ്തു.
1969 ജൂണിൽ അപ്പോളോ 11 ചാന്ദ്ര ലാൻഡിംഗ് ദൗത്യത്തിൽ നീൽ ആംസ്ട്രോങ്ങിൻ്റെ ബാക്കപ്പ് കമാൻഡറായി അദ്ദേഹം തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.
അപ്പോളോ 13ൻ്റെ കമാൻഡർ എന്ന നിലയിൽ ചന്ദ്രനിലേക്ക് രണ്ടുതവണ യാത്ര ചെയ്യുന്ന ആദ്യ വ്യക്തിയായി അദ്ദേഹം മാറി. 1970 ഏപ്രിൽ 11ന് വിക്ഷേപിക്കുകയും 10 ദിവസം നീണ്ടുനിൽക്കുകയും ചെയ്ത ദൗത്യം, സർവീസ് മൊഡ്യൂളിലെ ഒരു ഓക്സിജൻ ടാങ്ക് പൊട്ടിത്തെറിച്ചതിനെ തുടർന്ന് റദ്ദാക്കി.
ഹ്യൂസ്റ്റൺ ഗ്രൗണ്ട് കൺട്രോളറുകളുമായി സഹകരിച്ച് പ്രവർത്തിച്ച ലോവലും സഹ ക്രൂ അംഗങ്ങളായ ജാക്ക് സ്വിഗെർട്ടും ഫ്രെഡ് ഹെയ്സും അവരുടെ ചാന്ദ്ര മൊഡ്യൂളിനെ ഫലപ്രദമായ ഒരു ലൈഫ് ബോട്ടാക്കി മാറ്റി. ഭൂമിയിലേക്കുള്ള മടക്കയാത്രയിൽ ചന്ദ്രനെ ചുറ്റി സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ അവരുടെ നിലനിൽപ്പ് ഉറപ്പാക്കാൻ ആവശ്യമായ വൈദ്യുതിയും വെള്ളവും സംരക്ഷിച്ചു കൊണ്ട് അവരുടെ ചാന്ദ്ര മൊഡ്യൂൾ സിസ്റ്റങ്ങളുടെ അടിയന്തര പ്രവർത്തനവും പ്രവർത്തനവും നടത്തി.
1970 ഏപ്രിൽ 17ന് അപ്പോളോ 13-ലെ യാത്രക്കാർ സുരക്ഷിതമായി ഭൂമിയിൽ തിരിച്ചെത്തി. 1973 മാർച്ചിൽ ലവൽ നാവികസേനയിൽ നിന്നും ബഹിരാകാശ പദ്ധതിയിൽ നിന്നും വിരമിച്ചു. അദ്ദേഹം നാല് ബഹിരാകാശ ദൗത്യങ്ങൾ നടത്തി. 1970 -കളുടെ മധ്യം വരെ ബഹിരാകാശത്ത് ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം ചെലവഴിച്ചതിൻ്റെ ലോക റെക്കോർഡ് അദ്ദേഹം സ്വന്തമാക്കി. 715 മണിക്കൂർ 4 മിനിറ്റ് 57 സെക്കൻഡ്.
ബഹിരാകാശ പദ്ധതി ഉപേക്ഷിച്ച ശേഷം, ലവൽ ടെലികമ്മ്യൂണിക്കേഷൻ വ്യവസായത്തിൽ ജോലി ചെയ്യുകയും 1991ൽ സെൻ്റെൽ കോർപ്പറേഷൻ്റെ എക്സിക്യൂട്ടീവ് വൈസ് പ്രസിഡന്റായി വിരമിക്കുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹത്തിന് കോൺഗ്രഷണൽ മെഡൽ ഓഫ് ഓണറും പ്രസിഡൻഷ്യൽ മെഡൽ ഓഫ് ഫ്രീഡവും ലഭിച്ചു.
ലോവൽ തൻ്റെ ഭാര്യ മെർലിൻ 2023ൽ മരിക്കുന്നതുവരെ ആറ് പതിറ്റാണ്ടിലേറെ ഒന്നിച്ചു കഴിഞ്ഞിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന് നാല് മക്കളാണുള്ളത്.
