കേരളാ സംസ്ഥാന രൂപീകരണ ദിനമായ നവംബർ 1 ശനിയാഴ്ച, മുഖ്യമന്ത്രി പിണറായി വിജയൻ കേരളത്തെ “അങ്ങേയറ്റം ദാരിദ്ര്യരഹിതം” ആയി ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. ഈ സുപ്രധാന നേട്ടത്തോടെ, ഈ നാഴികക്കല്ല് കൈവരിക്കുന്ന ആദ്യത്തെ ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായി കേരളം മാറി. മാത്രമല്ല, ചൈനയ്ക്ക് ശേഷം ലോകത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ മേഖല എന്ന ബഹുമതിയും ഈ പ്രഖ്യാപനത്തിലൂടെ കേരളം സ്വന്തമാക്കി. സാമൂഹ്യക്ഷേമ രംഗത്ത് കേരളം ലോകത്തിന് തന്നെ പുതിയ മാതൃക തീർത്തിരിക്കുന്നു.കേരള പിറവി ദിനത്തോടനുബന്ധിച്ച് വിളിച്ചുചേർത്ത സഭയുടെ പ്രത്യേക സമ്മേളനത്തിലാണ് വിജയൻ ഇക്കാര്യം അറിയിച്ചത്.
എന്താണ് അതിദാരിദ്ര്യരഹിതം’?
ഭക്ഷണം, പാർപ്പിടം, ആരോഗ്യ സംരക്ഷണം, വിദ്യാഭ്യാസം, വസ്ത്രം തുടങ്ങിയ അടിസ്ഥാന മനുഷ്യ ആവശ്യങ്ങൾ പോലും നിറവേറ്റാൻ കഴിയാത്ത അവസ്ഥയാണ് കടുത്ത ദാരിദ്ര്യം. ഒരു വ്യക്തിക്ക് പ്രതിദിനം 2.15 ഡോളറിൽ താഴെ (ഏകദേശം 180 രൂപയിൽ താഴെ) വരുമാനത്തിൽ ജീവിക്കുന്നതിനെയാണ് അതിദാരിദ്ര്യം എന്ന് നിർവചിക്കുന്നത്. 2023 ലെ നീതി ആയോഗ് എംപിഐ റിപ്പോർട്ട് അനുസരിച്ച്, രാജ്യത്ത് ബഹുമുഖ ദരിദ്രരായ പൗരന്മാരുടെ ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ വിഹിതം (0.55%) കേരളത്തിലാണ് രേഖപ്പെടുത്തിയിരുന്നത്.
കേരളം ഈ നേട്ടം കൈവരിച്ചതെങ്ങനെ?
2021-ൽ മുഖ്യമന്ത്രി വിജയന്റെ രണ്ടാം ടേമിലെ പ്രധാന പരിപാടികളിലൊന്നായി ആരംഭിച്ച അതിദാരിദ്ര്യ നിർമാർജന പദ്ധതിയാണ് ഈ വിജയത്തിന് പിന്നിൽ. ഈ മിഷന്റെ ഭാഗമായി കുടുംബശ്രീ പ്രവർത്തകർ, ആശാ ആരോഗ്യ പ്രവർത്തകർ, തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ പ്രതിനിധികൾ എന്നിവർ മൂന്ന് മുതൽ നാല് മാസത്തിനുള്ളിൽ സംസ്ഥാനത്തുടനീളം വിശദമായ വീടുതോറുമുള്ള സർവേകൾ നടത്തി. അവരുടെ സമഗ്രമായ ശ്രമങ്ങളിലൂടെ 64,006 കുടുംബങ്ങളിലെ (1,30,009 വ്യക്തികൾ) അതിദാരിദ്ര്യത്തിൽ കഴിയുന്നവരെ കണ്ടെത്തി .
വിദഗ്ധരുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ, കേരളത്തിന്റെ വിജയത്തിന് പിന്നിലെ പ്രധാന ഘടകങ്ങൾ ഇവയാണ്;
വികേന്ദ്രീകൃത ഭരണം: 1990-കൾ മുതൽ സംസ്ഥാനം തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങളെ ശാക്തീകരിച്ചിരുന്നു. വികസന മുൻഗണനകൾ തിരിച്ചറിയുന്നതിലും, വിഭവങ്ങൾ അനുവദിക്കുന്നതിലും, പ്രാദേശിക ആവശ്യങ്ങൾ നിറവേറ്റുന്നതിലും പഞ്ചായത്തുകളും മുനിസിപ്പാലിറ്റികളും നേരിട്ട് പങ്കുവഹിച്ചു. ഇത് ഭരണത്തെ കൂടുതൽ സുതാര്യവും ഉത്തരവാദിത്തമുള്ളതുമാക്കി.
കുടുംബശ്രീയുടെ പങ്ക്: 1998-ൽ ദാരിദ്ര്യ നിർമാർജനത്തിനും സ്ത്രീ ശാക്തീകരണത്തിനുമായി ആരംഭിച്ച കുടുംബശ്രീ പ്രസ്ഥാനം, 45 ലക്ഷത്തിലധികം സ്ത്രീകളെ ഉൾപ്പെടുത്തി ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ വനിതാ കൂട്ടായ്മകളിൽ ഒന്നായി വളർന്നു. ഈ പ്രസ്ഥാനം സാമൂഹികവും സാമ്പത്തികവുമായ പരിവർത്തനത്തിന്റെ ഒരു ആണിക്കല്ലായി പ്രവർത്തിച്ചു.
പങ്കാളിത്ത ആസൂത്രണം: തീരുമാനമെടുക്കുന്നതിൽ പ്രാദേശിക സമൂഹങ്ങൾ സജീവമായി സംഭാവന നൽകിയ കേരളത്തിലെ പങ്കാളിത്ത ആസൂത്രണ സംവിധാനം, ദാരിദ്ര്യ നിർമാർജനം ലക്ഷ്യബോധമുള്ളതും സുസ്ഥിരവുമാണെന്ന് ഉറപ്പാക്കി. സർക്കാർ വകുപ്പുകൾ, സ്ത്രീകൾ നയിക്കുന്ന കൂട്ടായ്മകൾ, തദ്ദേശ പ്രതിനിധികൾ എന്നിവ തമ്മിലുള്ള സഹകരണമാണ് ഈ സംരംഭത്തെ ആഴത്തിൽ ജനകേന്ദ്രീകൃതവും സുസ്ഥിരവുമാക്കിയത്.
