വെറുതെ ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിക്കുന്നതിന് മാത്രമായി ഒരാളെ അറസ്റ്റ് ചെയ്യാൻ കഴിയില്ലെന്നും, ഒരു പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥൻ്റെ അറസ്റ്റ് വെറും നിയമപരമായ വിവേചന അധികാരമാണെന്നും അത് നിർബന്ധിതമാണെന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കാൻ കഴിയില്ലെന്നും സുപ്രീം കോടതി പറഞ്ഞു.
ഭാരതീയ നാഗരിക് സുരക്ഷാ സംഹിത, 2023 -ലെ വ്യവസ്ഥകൾ പ്രകാരമുള്ള അറസ്റ്റ് അധികാരം പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥൻ്റെ ആത്മനിഷ്ഠമായ സൗകര്യമായിട്ടല്ല, മറിച്ച് കർശനമായ വസ്തുനിഷ്ഠമായ ആവശ്യകതയായി വ്യാഖ്യാനിക്കണമെന്ന് ജസ്റ്റിസുമാരായ എംഎം സുന്ദരേഷ്, എൻകെ സിംഗ് എന്നിവരടങ്ങിയ ബെഞ്ച് പറഞ്ഞു.
“ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിക്കാൻ വേണ്ടി മാത്രം പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥന് അറസ്റ്റ് ചെയ്യാമെന്ന് അർത്ഥമാക്കുന്നില്ല. എന്നിരുന്നാലും, ഏഴ് വർഷം വരെ തടവ് ശിക്ഷ ലഭിക്കാവുന്ന ഒരു കുറ്റകൃത്യമായതിനാൽ, ബന്ധപ്പെട്ട വ്യക്തിയെ കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കാതെ അന്വേഷണം ഫലപ്രദമായി മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകാൻ കഴിയില്ലെന്ന് പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥൻ സ്വയം ബോധ്യപ്പെടണം എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. മറിച്ചുള്ള ഏത് വ്യാഖ്യാനവും 2023 -ലെ BNSS-ൻ്റെ സെക്ഷൻ 35(1)(b), സെക്ഷൻ 35(3) മുതൽ 35(6) വരെയുള്ള സെക്ഷനുകളുടെ ഉദ്ദേശ്യത്തെയും നിയമ നിർമ്മാണ ഉദ്ദേശ്യത്തെയും വ്യക്തമായി നിരാശപ്പെടുത്തും,” -അതിൽ പറഞ്ഞു.
അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതിയുടെ ഉത്തരവിനെതിരായ അപ്പീൽ പരിഗണിക്കുന്നതിന് ഇടെയാണ് ബെഞ്ച് ഈ ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചത്, ഏഴ് വർഷം വരെ തടവ് ശിക്ഷ ലഭിക്കാവുന്ന കുറ്റകൃത്യവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട എല്ലാ കേസുകളിലും 2023 -ലെ ബിഎൻഎസ്എസ് സെക്ഷൻ 35(3) പ്രകാരമുള്ള നോട്ടീസുകൾ നിർബന്ധമായും പുറപ്പെടുവിക്കേണ്ടതുണ്ടോ എന്ന ചോദ്യം തീരുമാനിക്കുക ആയിരുന്നു അദ്ദേഹം.
2023 -ലെ ബിഎൻഎസ്എസ് സെക്ഷൻ 35(3) പ്രകാരം പുറപ്പെടുവിച്ച നോട്ടീസിന് കീഴിലുള്ള വ്യവസ്ഥകൾ പ്രകാരമുള്ള അറസ്റ്റ് അധികാരം പതിവുള്ള കാര്യമല്ല, മറിച്ച് ഒരു അപവാദമാണെന്നും, പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥൻ ജാഗ്രത പാലിക്കുകയും പ്രസ്തുത അധികാരം വിനിയോഗിക്കുന്നതിൽ മന്ദഗതിയിൽ ആയിരിക്കുകയും ചെയ്യുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതായും സുപ്രീം കോടതി പറഞ്ഞു.
“ഒരു പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥൻ്റെ അറസ്റ്റ് വെറും നിയമപരമായ വിവേചന അധികാരം മാത്രമാണ്. അത് തെളിവുകളുടെ ശേഖരണത്തിൻ്റെ രൂപത്തിൽ ശരിയായ അന്വേഷണം നടത്താൻ അയാളെ സഹായിക്കുന്നു. അതിനാൽ അതിനെ നിർബന്ധിതമെന്ന് വിളിക്കാൻ കഴിയില്ല,” -എന്ന് അതിൽ പറയുന്നു.
അറസ്റ്റ് ആവശ്യമാണോ അല്ലയോ എന്ന ചോദ്യം പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥൻ സ്വയം ചോദിക്കണമെന്ന് സുപ്രീം കോടതി പറഞ്ഞു.
“ഏഴുവർഷം വരെ തടവ് ശിക്ഷ ലഭിക്കാവുന്ന ഒരു കുറ്റകൃത്യത്തിന് അറസ്റ്റ് ചെയ്യുന്നതിന്, 2023 -ലെ BNSS-ലെ സെക്ഷൻ 35(1)(b)(i) യുടെ മാൻഡേറ്റും 2023 -ലെ BNSS-ലെ സെക്ഷൻ 35(1)(b)(ii)-ൽ പരാമർശിച്ചിരിക്കുന്ന ഏതെങ്കിലും വ്യവസ്ഥകളും നിലവിലുണ്ടായിരിക്കണം,” -എന്ന് അതിൽ പറയുന്നു.
ജനുവരിയിൽ പാസാക്കിയ ഉത്തരവിൽ ബെഞ്ച് അടുത്തിടെ അപ്ലോഡ് ചെയ്തത്, 2023 -ലെ ബിഎൻഎസ്എസിൻ്റെ സെക്ഷൻ 35(1)(b) പ്രകാരം പരാമർശിച്ചിരിക്കുന്ന വ്യവസ്ഥകൾ പ്രകാരം ഒരാളെ അറസ്റ്റ് ചെയ്യേണ്ട സാഹചര്യങ്ങൾ ലഭ്യമാണെങ്കിൽ പോലും, പൂർണമായും ആവശ്യമില്ലെങ്കിൽ അറസ്റ്റ് ചെയ്യാൻ പാടില്ലെന്ന് പറഞ്ഞു.
അന്വേഷണവും അറസ്റ്റും: ആവശ്യകതയും പതിവും
“അറസ്റ്റ് ചെയ്യാതെ തന്നെ അന്വേഷണം തുടരാമെന്ന് പ്രസ്താവിച്ചാൽ മതി. ഒരു കേസെടുക്കാവുന്ന കുറ്റകൃത്യത്തെ കുറിച്ച് തൻ്റെ അഭിപ്രായം രൂപപ്പെടുത്തുന്നതിനായി തെളിവുകൾ ശേഖരിക്കുന്ന പ്രക്രിയയിൽ, ഒരു പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥൻ അറസ്റ്റിൻ്റെ ആവശ്യകതയെ കുറിച്ച് സ്വയം ഒരു ചോദ്യം ചോദിക്കണം.
“എന്തായാലും, ഒരു കുറ്റാരോപിതനെ അറസ്റ്റ് ചെയ്യാത്തതിൻ്റെ കാരണങ്ങൾ രേഖാമൂലം രേഖപ്പെടുത്തിയാലും, അറസ്റ്റ് ചെയ്യാനുള്ള അധികാരം ഒരു പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥന് എല്ലായ്പ്പോഴും ലഭ്യമായതിനാൽ ഈ സുരക്ഷ നൽകുന്നു,” -ബെഞ്ച് പറഞ്ഞു.
ഒരു പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥൻ്റെ അന്വേഷണം സാധാരണയായി ഒരു കുറ്റകൃത്യത്തെ കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തുന്നതിലൂടെ ആണ് ആരംഭിക്കുന്നതെന്നും, ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന കുറ്റകൃത്യത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയുള്ള വസ്തുതകളും സാഹചര്യങ്ങളും കണ്ടെത്തുകയെന്നതാണ് പ്രാഥമികമായി ലക്ഷ്യമിടുന്നതെന്നും, തെളിവുകൾ ശേഖരിക്കുന്നതിനായി പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥൻ സംഭവ സ്ഥലത്തേക്ക് പോകുകയും കുറ്റപത്രം സമർപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു അഭിപ്രായം രൂപീകരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ടെന്നും സുപ്രീം കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
ഒരു പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥൻ അന്വേഷണത്തിൻ്റെ മുന്നോടിയായി നടത്തുന്ന ഒരു പ്രവൃത്തിയാണ് അറസ്റ്റ് എന്നും ഒരു പ്രത്യേക കേസിൻ്റെ വസ്തുതകൾക്ക് വിധേയമായി അത് വിവേചനാധികാരവും ഓപ്ഷണലും ആണെന്നും അതിൽ പറയുന്നു. -ഉറവിടം: പിടിഐ
