പ്രശസ്ത ബംഗ്ലാദേശി എഴുത്തുകാരിയും കവയിത്രിയുമായ തസ്ലീമ നസ്രിൻ ഏകദേശം 19 വർഷത്തിന് ശേഷം വീണ്ടും കൊൽക്കത്തയിലെത്തി. 2007-ൽ വിവാദങ്ങളുടെയും പ്രതിഷേധങ്ങളുടെയും പശ്ചാത്തലത്തിൽ നഗരം വിടേണ്ടി വന്ന നസ്രിന്റെ മടങ്ങിവരവ് സാഹിത്യ-സാംസ്കാരിക രംഗങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധ നേടുകയാണ്.
വെള്ളിയാഴ്ച ഉച്ചയ്ക്ക് 12.50ഓടെ നേതാജി സുഭാഷ് ചന്ദ്രബോസ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിലെത്തിയ തസ്ലീമ നസ്രിനെ അനുയായികളും സാംസ്കാരിക പ്രവർത്തകരും ചേർന്ന് ആവേശപൂർവം സ്വീകരിച്ചു. ശംഖുനാദങ്ങളോടെയായിരുന്നു വരവേൽപ്പ്. “വീണ്ടും ഇവിടെ എത്താൻ കഴിഞ്ഞതിൽ എനിക്ക് അതിയായ സന്തോഷമുണ്ട്,” എന്ന് മാധ്യമങ്ങളോട് പ്രതികരിക്കവെ തസ്ലീമ പറഞ്ഞു.
ശനിയാഴ്ച കൊൽക്കത്തയിലെ രബീന്ദ്ര സദാനിൽ വിവിധ സാംസ്കാരിക സംഘടനകൾ സംഘടിപ്പിക്കുന്ന പരിപാടിയിൽ അവർ പങ്കെടുക്കും. “സെക്കുലർ മിഷൻ” ഉൾപ്പെടെയുള്ള സംഘടനകളുടെ നേതൃത്വത്തിൽ നടക്കുന്ന പരിപാടിയിൽ പശ്ചിമ ബംഗാളിലെ പ്രതിപക്ഷ നേതാവ് സുവേന്ദു അധികാരിയും പങ്കെടുക്കുമെന്നാണ് വിവരം.
2007-ൽ തസ്ലീമ നസ്രിന്റെ ‘ദ്വിഖണ്ഡിതോ’ (The Bifurcated) എന്ന പുസ്തകത്തെ ചൊല്ലിയുണ്ടായ വിവാദങ്ങളാണ് അവരെ കൊൽക്കത്ത വിടാൻ നിർബന്ധിതയാക്കിയത്. പുസ്തകത്തിനെതിരെ പ്രതിഷേധം ശക്തമായതോടെ നഗരത്തിലെ ചില ന്യൂനപക്ഷ ഭൂരിപക്ഷ പ്രദേശങ്ങളിൽ അക്രമസംഭവങ്ങൾ അരങ്ങേറി. സ്ഥിതിഗതികൾ നിയന്ത്രണാതീതമായതോടെ ഭരണകൂടത്തിന് സൈന്യത്തെ വിന്യസിക്കേണ്ടിവന്നിരുന്നു.
തുടർന്ന് അന്നത്തെ മുഖ്യമന്ത്രി ബുദ്ധദേവ് ഭട്ടാചാര്യയുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള ഇടതുമുന്നണി സർക്കാർ സംസ്ഥാനത്ത് പുസ്തകത്തിന്റെ വിതരണം നിരോധിക്കുകയും തസ്ലീമയെ കൊൽക്കത്ത വിടാൻ ആവശ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ഈ തീരുമാനം രാജ്യത്തെ സാഹിത്യ-സാംസ്കാരിക മേഖലകളിൽ വലിയ വിവാദങ്ങൾക്ക് വഴിവെച്ചു.
മതേതരത്വത്തിന്റെ സംരക്ഷകരെന്ന് സ്വയം വിശേഷിപ്പിച്ചിരുന്ന ഇടതുമുന്നണി സർക്കാർ മൗലികവാദ സംഘടനകളുടെ സമ്മർദത്തിന് വഴങ്ങിയെന്നാണ് അന്ന് നിരവധി എഴുത്തുകാരും ബുദ്ധിജീവികളും വിമർശിച്ചത്. അഭിപ്രായ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെയും സാഹിത്യ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെയും കാര്യത്തിൽ സർക്കാർ പരാജയപ്പെട്ടുവെന്ന ആരോപണവും ഉയർന്നു.
2011-ൽ തൃണമൂൽ കോൺഗ്രസ് അധികാരത്തിലെത്തിയ ശേഷവും തസ്ലീമ നസ്രിനെ കൊൽക്കത്തയിലേക്ക് തിരിച്ചെത്തിക്കാൻ കാര്യമായ ശ്രമങ്ങൾ ഉണ്ടായില്ലെന്നാണ് നിരീക്ഷകരുടെ വിലയിരുത്തൽ. മമത ബാനർജിയുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള ഭരണകാലത്തും എഴുത്തുകാരിക്കെതിരായ അനൗപചാരിക വിലക്ക് തുടർന്നുവെന്നാണ് വിമർശകർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നത്.
തസ്ലീമ നസ്രിന്റെ സന്ദർശനവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് സുരക്ഷാ ആശങ്കകൾ നിലനിൽക്കുന്നതിനാൽ സംസ്ഥാന പോലീസ് പ്രത്യേക സുരക്ഷാ ക്രമീകരണങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. അവർ പശ്ചിമ ബംഗാളിൽ കഴിയുന്ന മുഴുവൻ സമയവും കർശന സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുമെന്ന് അധികൃതർ അറിയിച്ചു.
ഏറെ വിവാദങ്ങൾക്കും രാഷ്ട്രീയ ചർച്ചകൾക്കും കാരണമായിരുന്ന തസ്ലീമ നസ്രിന്റെ കൊൽക്കത്തയിലേക്കുള്ള തിരിച്ചുവരവ്, അഭിപ്രായ സ്വാതന്ത്ര്യവും സാഹിത്യ സ്വാതന്ത്ര്യവും സംബന്ധിച്ച പഴയ ചർച്ചകൾക്ക് വീണ്ടും ജീവൻ പകരുന്ന സംഭവമായാണ് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്.
