കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി മധ്യ-ഇടതുപക്ഷ നേപ്പാളി കോൺഗ്രസുമായി സഖ്യ സർക്കാർ രൂപീകരിച്ചതിന് ശേഷം നേപ്പാളിലെ ഖഡ്ഗ പ്രസാദ് ശർമ ഒലി തിങ്കളാഴ്ച പ്രധാനമന്ത്രിയായി സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്ത് അധികാരമേറ്റു. പാർലമെൻ്റിലെ രണ്ടാമത്തെ വലിയ കക്ഷിയായ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് നേപ്പാൾ – യൂണിഫൈഡ് മാർക്സിസ്റ്റ് ലെനിനിസ്റ്റ് (സിപിഎൻ-യുഎംഎൽ) തലവൻ ഒലി (72) നാലാം തവണയും പ്രധാനമന്ത്രിയായി തിരിച്ചെത്തുന്നു.
ഏകദേശം 30 ദശലക്ഷം ആളുകളുള്ള നേപ്പാൾ എന്ന ഹിമാലയൻ റിപ്പബ്ലിക്കിൽ, അയൽക്കാരായ ഇന്ത്യയും ചൈനയുമായി ഒലി മുമ്പ് മികച്ച സന്തുലിതാവസ്ഥ പുലർത്തി, ഇരുവരോടും സൗഹാർദ്ദപരമായി പെരുമാറി, പക്ഷേ നേപ്പാളിന് ഇന്ത്യയോടുള്ള ആശ്രിതത്വം കുറയ്ക്കാൻ ചൈനയിലേക്കും ഓയിരുന്നു . 2015-ൽ ആദ്യമായി പ്രധാനമന്ത്രിയായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അദ്ദേഹം 2018-ൽ അപൂർവ ഭൂരിപക്ഷ സർക്കാരുമായി വീണ്ടും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു, തുടർന്ന് 2021-ൽ ഹ്രസ്വമായി വീണ്ടും നിയമിക്കപ്പെട്ടു.
അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ മുൻഗാമിയും മുൻ സഖ്യ സർക്കാർ സഖ്യകക്ഷിയുമായ പുഷ്പ കമാൽ ദഹൽ, അധികാരമേറ്റ് 18 മാസത്തിനുള്ളിൽ വെള്ളിയാഴ്ച വിശ്വാസവോട്ടിൽ പരാജയപ്പെട്ടു. പിന്നാലെ ഒലി നേപ്പാളി കോൺഗ്രസിലെ ഷേർ ബഹാദൂർ ദ്യൂബയുമായി കരാർ ഉണ്ടാക്കി. അഞ്ച് തവണ മുൻ പ്രധാനമന്ത്രിയായിരുന്ന ദ്യൂബയ്ക്ക് (78) പിന്നീട് പാർലമെൻ്ററി കാലയളവിൽ ഈ സ്ഥാനം നൽകുമെന്ന് അദ്ദേഹം വാഗ്ദാനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. നേപ്പാളിൽ അടുത്ത പൊതുതിരഞ്ഞെടുപ്പ് 2027ലാണ്.
നേപ്പാളിലെ പഴയ നേതാക്കൾ
ഒരു ദശാബ്ദക്കാലം നീണ്ട ആഭ്യന്തരയുദ്ധത്തിനും മാവോയിസ്റ്റുകളെ സർക്കാരിലേക്ക് കൊണ്ടുവരികയും രാജവാഴ്ച നിർത്തലാക്കുകയും ചെയ്ത ഒരു സമാധാന കരാറിന് ശേഷം 2008-ൽ രാജ്യം ഒരു ഫെഡറൽ റിപ്പബ്ലിക്കായി മാറി . അതിനുശേഷം, പ്രായമായ പ്രധാനമന്ത്രിമാരുടെ കറങ്ങുന്ന വാതിലും കുതിരക്കച്ചവടത്തിൻ്റെ സംസ്കാരവും നേപ്പാളിൻ്റെ സമ്മർദ്ദകരമായ പ്രശ്നങ്ങളുമായി ഗവൺമെൻ്റിന് ബന്ധമില്ലെന്ന പൊതു ധാരണകൾക്ക് ആക്കം കൂട്ടി.
എന്നാൽ പാർലമെൻ്റിൽ ഒലി പഴയ മുഖമായിരുന്നെങ്കിലും പുതിയ വെല്ലുവിളികൾ നേരിടേണ്ടി വരുമെന്ന് രാഷ്ട്രീയ മാധ്യമപ്രവർത്തകൻ ബിനു സുബേദി പറഞ്ഞു. “പുതിയ പാർട്ടികൾ പഴയ നേതാക്കളെ വെല്ലുവിളിക്കുമ്പോൾ, ഈ സഖ്യം എങ്ങനെ പ്രവർത്തിക്കുമെന്ന് കാണണം,” സുബേദി പറഞ്ഞു.
“നമ്മുടെ ഇരു രാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള സൗഹൃദത്തിൻ്റെ ആഴത്തിലുള്ള ബന്ധങ്ങൾ കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെടുത്താൻ” ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെന്ന് തിങ്കളാഴ്ച ഒരു പ്രസ്താവനയിൽ പറഞ്ഞുകൊണ്ട് ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദി ഒലിക്ക് ആശംസകൾ അർപ്പിച്ചവരിൽ ഒരാളാണ്.
ഒലിയുടെ രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം ഏതാണ്ട് ആറ് പതിറ്റാണ്ടോളം നീളുന്നു. രണ്ട് വൃക്ക മാറ്റിവെക്കൽ ശസ്ത്രക്രിയ നടത്തിയ മുതിർന്ന രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ 1952-ൽ ഇന്ത്യയുടെ കിഴക്കൻ അതിർത്തിയോട് ചേർന്നുള്ള നേപ്പാളിലെ തെഹ്റാത്തും ജില്ലയിലാണ് ജനിച്ചത്.
കൗമാരപ്രായത്തിൽ തന്നെ അണ്ടർഗ്രൗണ്ട് കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് രാഷ്ട്രീയത്തിലേക്ക് ആകർഷിക്കപ്പെട്ട അദ്ദേഹം 1973-ൽ 21-ാം വയസ്സിൽ രാജവാഴ്ചയെ അട്ടിമറിക്കാനുള്ള പ്രചാരണത്തിന് അറസ്റ്റിലായി. അദ്ദേഹം 14 വർഷം ജയിലിൽ കിടന്നു, അതിൽ നാലെണ്ണം ഏകാന്തതടവിലായിരുന്നു, കടലാസ് കിട്ടാതെ വന്നപ്പോൾ സിഗരറ്റ് പെട്ടികളിൽ തൻ്റെ വരികൾ എഴുതി കവിതകൾ പഠിക്കുകയും എഴുതുകയും ചെയ്ത കാലഘട്ടം. 1987-ൽ മോചിതനായ അദ്ദേഹം CPN-UML-ൽ ചേരുകയും പാർലമെൻ്റിലേക്കുള്ള തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ വിജയിക്കുകയും ചെയ്തു.
