ബീഹാർ തിരഞ്ഞെടുപ്പിലേക്ക് കടക്കാൻ ആഴ്ചകൾ മാത്രം ബാക്കി നിൽക്കെ മുഖ്യമന്ത്രി നിതീഷ് കുമാർ വീണ്ടും തൻ്റെ വിശ്വസ്ത സാമൂഹിക സാങ്കേതിക വിദ്യയായ സ്ത്രീകളെ ഉയർത്തിക്കാട്ടുന്നു. അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ മന്ത്രിസഭ അടുത്തിടെ എല്ലാ സർക്കാർ ജോലികളിലും സ്ത്രീകൾക്ക് 35 ശതമാനം സംവരണം അംഗീകരിച്ചു. ഇത്തവണ സംസ്ഥാനത്തെ സ്ഥിര താമസക്കാർക്ക് മാത്രമായി പരിമിതപ്പെടുത്തി.
2016ൽ ആദ്യമായി അവതരിപ്പിച്ച ക്വാട്ട സംസ്ഥാനത്തിന് പുറത്തുനിന്നുള്ള സ്ത്രീകൾക്കും ബാധകമായിരുന്നു. തിരഞ്ഞെടുപ്പിന് മുമ്പുള്ള രാഷ്ട്രീയ കണക്ക് കൂട്ടലുകളുടെയും തിരഞ്ഞെടുപ്പ് സംവിധാനത്തിൻ്റെയും മിശ്രിതത്തെയാണ് താമസ നിയമങ്ങളുടെ ഈ കർശനമാക്കൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.
രണ്ട് പതിറ്റാണ്ടുകളായി നിതീഷ് കുമാർ സ്ത്രീകളെ ഒരു പ്രത്യേക മണ്ഡലമായി വളർത്തിയെടുത്തു. വോട്ടർമാരിൽ അവരുടെ സാന്നിധ്യം എല്ലായ്പ്പോഴും ശക്തമാണ്. അത് മൊത്തം വോട്ടിൻ്റെ പകുതിയോളമാണ്. എന്നാൽ അവരുടെ പങ്കാളിത്തം, പങ്കെടുക്കാനുള്ള അവരുടെ സന്നദ്ധത, അധികാര സന്തുലിതാവസ്ഥയെ മാറ്റിമറിച്ചു.
“കൂടുതൽ സ്ത്രീകൾ വോട്ടുചെയ്യാൻ വരുന്നതിനാൽ ഇത് അവരെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് രാഷ്ട്രീയത്തിൽ കൂടുതൽ നിർണായകവും പ്രാധാന്യമുള്ളതുമാക്കി മാറ്റി,” ലോക്നീതിയുടെ സഹ- ഡയറക്ടർ സഞ്ജയ് കുമാർ പറഞ്ഞു.
2010-ലെ നിയമസഭാ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ബീഹാറിലെ സ്ത്രീകൾ പുരുഷന്മാരേക്കാൾ മുന്നിലായിരുന്നു. 54.48 ശതമാനം പോളിംഗ് 51.11 ആയി. 2015 ആയപ്പോഴേക്കും ആ വിടവ് വർദ്ധിച്ചു. പുരുഷന്മാരിൽ 53.31 ശതമാനം പേർ വോട്ട് ചെയ്തപ്പോൾ 60.48 ശതമാനം സ്ത്രീകൾ വോട്ട് ചെയ്തു.
തുടർന്നുള്ള വർഷങ്ങളിൽ, പെൺകുട്ടികൾക്കുള്ള സൈക്കിൾ മുതൽ പഞ്ചായത്ത് സംവരണം വരെയുള്ള നിതീഷ് കുമാറിൻ്റെ സ്ത്രീ കേന്ദ്രീകൃത ക്ഷേമ പദ്ധതികൾ മൊബിലിറ്റി, വിദ്യാഭ്യാസം, പൊതുജന പങ്കാളിത്തം എന്നിവയിൽ യഥാർത്ഥ സ്വാധീനം ചെലുത്താൻ തുടങ്ങിയിരുന്നു.
ദേശീയ തെരഞ്ഞെടുപ്പുകളിലും ഈ രീതി തുടർന്നു. 2019-ലും 2024-ലും നടന്ന ലോക്സഭാ തെരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ സ്ത്രീകൾ വീണ്ടും പുരുഷന്മാരെക്കാൾ മുന്നിലെത്തി. യഥാക്രമം 4.6 ശതമാനത്തിൻ്റെയും 6.4 ശതമാനത്തിൻ്റെയും വ്യത്യാസത്തിൽ.
2024ൽ, ഈ പ്രവണത വ്യക്തമാകാൻ തുടങ്ങി. സ്ത്രീകൾ ഉയർന്ന നിരക്കിൽ വോട്ട് ചെയ്തു എന്നു മാത്രമല്ല, അവർ പുരുഷന്മാരേക്കാൾ എണ്ണത്തിൽ മുന്നിലുമായിരുന്നു. 21.8 ദശലക്ഷം സ്ത്രീകൾ അവരുടെ വോട്ടവകാശം വിനിയോഗിച്ചു, 21.4 ദശലക്ഷം പുരുഷന്മാർ.
